İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf, ülke medyasına yaptığı açıklamalarda ABD ile yapılan mutabakatı değerlendirdi. Hürmüz Boğazı'ndaki durumla ilgili önemli ifadelerde bulunan Kalibaf, bölgedeki uluslararası hukuk ve denizcilik kurallarına uyacaklarını vurguladı. Yapılan anlaşmaların arka planında yatan stratejik planlamaları ve ülkeler arası ilişkileri de ele aldı.
Hürmüz Boğazı'nda Uluslararası Hukuk Vurgusu
Kalibaf, Hürmüz Boğazı'nda uluslararası hukuka uygun bir tutum sergileyeceklerini dile getirerek, "Biz uluslararası hukuk çerçevesinde hareket edeceğiz" ifadesini kullandı. Boğazlara kıyısı olan ülkelerin, uluslararası hukukun sağladığı belli hakları ve yükümlülükleri olduğuna dikkat çekti. Bu bağlamda, kıyıdaş ülkelerin sundukları hizmetler için diğer devletlerden ücret talep etme haklarının bulunduğunu belirtti. Hürmüz Boğazı'nın stratejik önemi, bu noktada daha fazla önem kazanıyor. Kalibaf’ın açıklamaları, bölgedeki güç dengelerini etkileyebilecek nitelikte bir açıklama olarak değerlendiriliyor.
Güvensizlik ve Mutabakatın Geleceği
Meclis Başkanı, varılan mutabakata rağmen ABD yönetimine yönelik güvensizliğin devam ettiğini vurguladı. Bu bağlamda, "Nihai bir anlaşmaya varılsa ve hatta bu anlaşma Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararıyla onaylansa bile, yine de güvenilir değildir" dedi. Anlaşmanın geçerliliği hakkında pek çok soru işareti içerdiğini belirten Kalibaf, bu durumun ülkeler arası ilişkilerde bir tıkanma yaratabileceğini ifade etti. Yönetimlerin gerçekleştirdiği mutabakatların uzun vadeli güvenirliği, jeopolitik dengeler açısından kritik bir noktada kalmaya devam ediyor.
300 Milyar Dolar Savaş Tazminatı
Kalibaf, mutabakat metninde İran’a ödenecek 300 milyar dolarlık savaş tazminatının, 'yeniden imar ve ekonomik kalkınma' başlıkları altında yer aldığını belirtti. Bu tazminatın, ülkedeki ekonomik toparlanma sürecinde önemli bir rol oynayacağını ifade eden Kalibaf, anlaşmadaki yükümlülüklerin 'adım karşılığında adım' ilkesine dayandığını söyledi. Anlaşmanın 13. maddesinin bu ilkeye göre düzenlendiğini belirten Kalibaf, Amerika'nın yükümlülüklerini yerine getirmemesi durumunda, İran'ın da belirlenen adımları atmaktan kaçınacağını ifade etti. Bu, anlaşmanın uygulanabilirliğinin ve iki taraf arasındaki ilişkilerin geleceğini etkileme potansiyeline sahip olduğuna dikkat çekiyor.
