ABD Başkanı Donald Trump, İran ile müzakerelerin yeniden başlamaması halinde saldırıların gelecek hafta enerji altyapısına genişletilebileceğini açıkladı.Trump, elektrik santralleri ve köprülerin sıradaki hedefler arasında bulunduğunu söyledi.
Açıklama, ABD’nin İran limanlarına yönelik deniz ablukasını yeniden yürürlüğe koymasının ardından geldi.ABD ordusu aynı saatlerde Hürmüz Boğazı’ndaki ticari gemileri hedef almak için kullanılan İran kapasitesini zayıflatma gerekçesiyle yeni saldırılar başlattı.
Enerji tesisleri sıraya girdiTrump, enerji tesislerinin saldırı listesinin son bölümünde tutulduğunu ancak İran’ın müzakereye dönmemesi halinde bu hedeflerin de vurulacağını belirtti.Elektrik santralleri ile sivil yaşam açısından kritik altyapıların hedef alınması, çatışmanın ekonomik ve insani maliyetinin büyüyebileceğine ilişkin kaygıları artırdı. İran yönetimi ise askeri operasyonlar ve ekonomik abluka yoluyla müzakere masasına zorlanamayacağını bildirdi.
Tahran, ABD’nin baskıyı artırmasının görüşmelere dönüş sağlamayacağını savundu.
Petrol 86 doları aştıBrent petrol çarşamba günü erken işlemlerde yüzde 1,72 yükselerek 86,19 dolara çıktı.
ABD tipi ham petrol yüzde 1,4 artışla 80,40 dolardan işlem gördü.Her iki petrol türü de önceki seansta yaklaşık yüzde 2 yükselerek haziran ortasından bu yana en yüksek seviyelerine ulaşmıştı.KCM Trade Baş Piyasa Analisti Tim Waterer, çatışmaların enerji altyapısına zarar verecek ölçüde genişlemesi halinde petrolün yeniden 100 dolara yaklaşma riskinin bulunduğunu değerlendirdi.Diplomatik temasların sonuç vermesi ve Hürmüz Boğazı’nın yeniden tam kapasiteyle açılması halinde ise Brent petrolün 75-80 dolar aralığına gerileyebileceği belirtildi.
Hürmüz’de abluka yeniden başladıABD’nin İran limanları ve kıyı bölgelerine yönelik ablukası 14 Temmuz Salı günü Türkiye saatiyle 23.00’te yeniden başladı.
Abluka, haziran ayında imzalanan geçici mutabakatın ardından kaldırılmıştı.Savaş öncesinde küresel petrol ve doğal gaz sevkiyatlarının yaklaşık beşte biri her gün Hürmüz Boğazı’ndan geçiyordu.
Bölgede yaşanacak kalıcı bir kesinti, enerji fiyatları kadar navlun ve sigorta maliyetlerini de artırabilir.ABD yönetimi, İran’ın son bir haftada yedi ticari gemiye saldırdığını ve yaklaşık 12 mürettebatın öldüğünü, yaralandığını veya kaybolduğunu açıkladı.İran Devrim Muhafızları ise uyarıları dikkate almayan iki büyük tankerin vurulduğunu savundu.
Saldırılara ilişkin tarafların aktardığı bütün ayrıntılar bağımsız kaynaklarca doğrulanamadı.
Geçiş ücreti planı kaldırıldıTrump, Hürmüz Boğazı’ndan geçen yüklerden yüzde 20 oranında güvenlik ücreti alınması planından vazgeçti.
ABD Başkanı, Körfez ülkelerinin bunun yerine ABD’ye yatırım yapmayı önerdiğini söyledi.Yatırım taahhütlerinin hangi ülkeleri, sektörleri veya tutarları kapsadığı açıklanmadı.
Trump, boğazın İran bağlantılı gemiler dışında bütün deniz trafiğine açık olduğunu savundu.
ABD ordusu bölgede 20’den fazla savaş gemisi ve yüzlerce askeri hava aracı bulunduğunu bildirdi. İran ise ablukanın sürmesi halinde Orta Doğu’daki enerji ihracatının tamamen durdurulabileceği tehdidinde bulundu.Petrol piyasasında bundan sonraki yönü yeni saldırıların enerji tesislerine yayılıp yayılmayacağı, tanker geçişleri ve diplomatik temasların yeniden başlayıp başlamayacağı belirleyecek.
