Çalışma hayatında zor ve riskli alanlarda görev alan bireyler için uygulanan Fiili Hizmet Süresi Zammı, halk arasında bilinen adıyla 'yıpranma payı', emeklilik süreçlerinde önemli bir etkene dönüşüyor. Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) yasasında gerçekleştirilen yeni düzenlemelerle bu uygulamanın kapsamı genişletildi. Daha önce yalnızca sınırlı meslek gruplarını içeren bu hak, 2026 yılındaki değişiklikle daha fazla sektörde geçerli hale geldi. Yeni düzenleme sayesinde çalışanlar, prim günlerini artırmanın yanısıra emekli olabilmek için beklemeleri gereken süreyi de azaltıyor.
YILDA 180 GÜNE KADAR FAZLA PRİM AVANTAJI
Yıpranma payı uygulaması, zorlu ve yorucu çalışma şartlarında görev alanların yaşadığı kayıpları telafi etmeyi hedefliyor. Normal şartlar altında, bir çalışan yılda 360 gün prim kazanırken, risk altında bulunan meslek gruplarında bu süre artırılmaktadır. Çalışanların işinin zorluk derecesine bağlı olarak, yıllık prim kazanımları 60, 90 veya 180 gün fazla yazılabilmektedir. Bu uygulama ile kağıt üzerinde 12 ay çalışan bir kişi, SGK kayıtlarında 15 hatta 18 ay gibi bir süreyle değerlendirilmektedir. Sonuç olarak, emeklilik için gerekli prim gün sayısının çok daha kısa sürede doldurulması mümkün hale geliyor.
EMEKLİLİK YAŞI 8 YIL DÜŞEBİLİR
Bu sistemin sunduğu avantajlar yalnızca prim günleriyle sınırlı kalmıyor. Alınan ek süreler, emeklilik yaşı üzerinde de etkili oluyor. Genel olarak çalışanlar, 5 yıla kadar erken emeklilik hakkına sahipken, özellikle madencilik gibi yüksek risk barındıran işler için bu süre 8 yıla kadar çıkabiliyor.
4 YENİ SEKTÖR DAHİL OLDU
2026 yılı itibarıyla yapılan düzenlemelerle mevcut hak sahiplerinin yanı sıra yeni meslek grupları da bu sistemden faydalanmaya başladı. Özellikle sanayi üretiminin temel direklerini oluşturan zor sektörler listeye eklenmiştir. İşte yıpranma payından faydalanabilen mevcut meslekler ve yeni dahil olan gruplar:
Kapsama Dahil Olan Yeni Meslekler:
- Çimento fabrikası emekçileri
- Alüminyum sektörü işçileri
- Dökümhane çalışanları
- Cam sanatçıları ve işçileri
Mevcut Hak Sahipleri:
- Sağlık Çalışanları: Doktorlar, hemşireler, ebe ve sağlık teknisyenleri (Yılda 60 gün)
- Gazeteciler: Sarı basın kartı olan haber muhabirleri
- Madenciler: Yer altı çalışanları (En yüksek pay – Yılda 180 gün)
- Güvenlik Görevlileri: Askerler, polisler, MİT mensupları ve infaz koruma memurları
- Sanayi Çalışanları: Demir-çelik, asit ve cıva üretiminde görevli kişiler
- İtfaiyeciler: Yangın söndürme ekipleri.
