Ticaret Bakanlığı, ikinci el motorlu kara taşıtları ticaretinde şeffaflık sağlamak ve tüketici haklarını koruma amaçlı önemli bir düzenleme gerçekleştirdi. Yeni yönetmelik taslağı, ekspertiz hizmetlerini ilk defa hukuki bir çerçeve içerisine alarak sektördeki kayıtdışılığı ve denetimsiz uygulamaları sona erdirmeyi amaçlıyor.
Ekspertiz İşletmeleri için Zorunluluklar
Yeni düzenlemenin yürürlüğe girmesiyle, ekspertiz işletmeleri faaliyetlerine devam edebilmek için belirli bir yetki belgesine sahip olmak zorunda kalacaklar. Bu belgeyi almak için işletmelerin belirli kriterleri karşılamaları gerekecek. Bunlar arasında; TSE Hizmet Yeterlilik Belgesi'ne sahip olma, mesleki yeterlilik belgesi bulunan bir teknik sorumlu istihdam etme ve mesleki sorumluluk sigortası yaptırma zorunluluğu bulunmaktadır. Bu adımlar, sektörün daha düzenli ve güvenilir bir çerçevede işlemesine yardımcı olacak.
Taşıt Ekspertiz Bilgi Sistemi'nin Önemi
Sektördeki uygulama birliğini sağlamak amacıyla Ticaret Bakanlığı bünyesinde "Taşıt Ekspertiz Bilgi Sistemi" adında bir platform kurulacak. Bu sistem, tüm ekspertiz raporlarının kaydedileceği bir veri tabanı işlevi görecek. Böylece, raporlar üzerinde sonradan değişiklik yapılması mümkün olmayacak ve sahte rapor riski büyük ölçüde azalacak. Ayrıca, vatandaşlar, rapor üzerindeki karekod aracılığıyla belgenin doğruluğunu anında sorgulayabilecek.
Hatalı Raporlardan Sorumluluk
Yeni düzenleme, ekspertiz işletmelerinin sorumluluklarını da net bir şekilde ortaya koyuyor. İşletmeler, hazırladıkları raporlardaki hata, eksiklik veya gizli kusurlardan dolayı ortaya çıkacak değer farkı ya da onarım maliyetlerinden doğrudan sorumlu tutulacak. Bu mağduriyetler, işletmelerin yaptırmak zorunda olduğu sigorta aracılığıyla tazmin edilecek. Ayrıca, raporlara itiraz süreci dijital olarak işlenecek; vatandaşlar itirazlarını 5 gün içinde yapabilecek ve işletmeler ise bu itirazları en geç 3 gün içinde sonuçlandırmak durumunda kalacak.
Ortak Dil ve Tarafsızlık Standartları
Diverse işletmelerin kullandığı terminolojiden kaynaklanan karmaşayı ortadan kaldırmak için ortak dil standardı getirilecek. Türkiye genelindeki tüm ekspertiz raporları, tek bir teknik dille hazırlanacak. Ayrıca, raporlar içerisinde alıcı ya da satıcıyı yönlendirecek herhangi bir sübjektif yoruma yer verilmeyecek, böylece tarafsızlık esası korunmuş olacak. Bu, tüketicilerin daha güvenilir ve tarafsız bir rapora ulaşmasını sağlamayı hedefliyor.
Denetim Süreçleri ve İdari Yaptırımlar
Ticaret Bakanlığı, ekspertiz işletmelerini denetleme yetkisine sahip olacak. Mevzuata aykırı durumların tespit edilmesi halinde işletmelere idari para cezası ve gerekirse yetki belgesinin iptali gibi yaptırımlar uygulanacak. Mevcut işletmelere yeni sistemi kabullenmeleri ve yetki belgelerini almaları için belirli bir geçiş süresi tanınacak. Bu süreç, sektördeki düzenlemelerin daha sağlam bir şekilde yerleşmesini destekleyecektir.