Babülmendep Boğazı'nda, geçen hafta pazar günü yalnızca 11 emtia gemisinin geçiş yaptığı kaydedildi. Kızıldeniz ile Aden Körfezi'ni birbirine bağlayan bu önemli su yolu, son aylardaki en düşük trafik seviyesine ulaştı. Verilere göre, bu geçişlerin yedisini petrol tankerleri oluşturmasına rağmen, genel geçiş hacmi, daha önceki saldırılardan önceki düzeylerin oldukça gerisinde kaldı.
Geçişlerdeki Düşüş ve Etkileri
Boğazdan geçen gemi sayısındaki düşüş, önceki günlerde belirgin bir hız kazandı. Salı günü 38 olan geçiş sayısı, bir gün sonra 27’ye, ardından pazar günü yalnızca 11’e geriledi. Bu durum, salı gününe göre yüzde 71'lik bir düşüşü temsil ediyor. Bu havanın oluşmasında, son dönemlerde yaşanan saldırıların etkisinin büyük olduğu görülüyor. Gemi sahipleri ve kiracıları, yalnızca belirli tankerlerin geçişine izin verirken, diğer gemileri bekletmek veya alternatif rotalara yönlendirmek zorunda kaldı.
Özgün Geçişler ve Ülkeler
Pazar günkü düşük trafik seviyesine rağmen, Aden Körfezi yönünden Kızıldeniz'e üç petrol tankerinin giriş yaptığı belirtildi. Bu tankerlerden ikisi Suudi Arabistan’a giden dev ham petrol tankerleri olurken, üçüncü tanker Rusya ile bağlantılı olarak belirlendi. Boğazda geçiş yapan gemi sayısındaki kısıtlama, Suudi limanlarına yükleme yapması gereken boş tankerlerin akışının hâlâ normal düzeye ulaşamadığını gösteriyor. Ayrıca, Kızıldeniz’den Aden Körfezi’ne dört emtia gemisi geçiş yapıyor ve bunlar arasında Çin’e 4 milyon varil Suudi petrolü taşıyan iki süpertanker de yer almakta.
Deniz Trafiğini Etkileyen Saldırılar
Yemen’deki Husilerin, Suudi Arabistan’ın Kızıldeniz kıyısındaki petrol tesislerine yönelik saldırıları, bölgede deniz trafiğinin azalmasında önemli bir rol oynamaktadır. Bu grup, daha önce Suudi Arabistan’a karşı deniz ablukası ilan etmişti ve tehditleri bu ülkedeki limanlarda yükleme veya boşaltma işlemlerini de etkileyerek risk alanını genişletti. Böylece, taşıma kararlarında, geminin bayrağı kadar yükün menşei, gideceği yer ve ticari bağlantıları da belirleyici unsurlar arasında yer aldı.
Hürmüz Boğazı’nda Düşen Trafik
Babülmendep’teki trafik azalma durumu, Hürmüz Boğazı’ndaki düşük geçiş istatistikleriyle örtüşüyor. Hafta sonunda bu boğazdan günlük 10'dan az emtia gemisinin geçiş yaptığı, pazar günü ise sadece 7 geçiş kaydedildiği belirtildi. Bu geçişlerin üçü İran ile bağlantılı tankerlerden oluşuyordu. ABD ile İran arasındaki saldırılara ara verilmesi, deniz trafiğinde geniş bir toparlanma yaratılamadı. Bazı gemilerin, güvenlik kaygıları nedeniyle otomatik tanımlama sistemlerini kapatarak hareket ettiği ve bu durumun, izlenen geçiş sayısının gerçek trafiğin altında kalmasına yol açtığı ifade edildi.
LNG Geçişlerinin Durdurulması
Hürmüz Boğazı’ndan 11 Temmuz tarihi itibarıyla hiçbir LNG tankeri geçmediği aktarıldı. Kpler verilerine göre, Basra Körfezi'nde toplam 21 LNG tankerinin beklediği, bunlardan 13’ünün boş, 5’inin ise yüklü durumda olduğu belirtiliyor. Dört tane tanker ise Katar’daki Ras Laffan'da, Birleşik Arap Emirlikleri'ndeki Das Adası'nda ve Dubai’deki Cebel Ali terminallerinde hala bekliyor. Bu durum, bölgede bir belirsizlik oluştuğunu ve deniz trafiğinin durma noktasına geldiğini göstermektedir.
Sigorta Politikaları ve Artan Riskler
Güney Kızıldeniz'den geçişlerde savaş riski sigorta priminin, saldırılar öncesinde gemi değerinin yaklaşık yüzde 0,3'ü düzeyinde olduğu rapor edildi. Ancak bu oran, geçen hafta yüzde 1’in üzerine çıkarak, Yemen kıyılarına yakın Cizan ve Şukayk üzerindeki bazı gemiler için yüzde 3’e kadar yükseldi. Yanbu ve Cidde gibi kuzey alanlardaki limanlarda ise sigorta oranı yaklaşık yüzde 0,1 seviyesinde kaldı, bu da güvenlik endişelerinin halen önemli bir husus olduğunu göstermektedir.
Piyasa Tepkileri ve Gelecek Beklentileri
ABD ve İran’ın hafta sonu süresince her türlü saldırıya ara vermesi, petrol fiyatlarını aşağıya çekti. Brent petrol, yüzde 4,1 düşüş ile 92,82 dolara; ABD tipi ham petrol de yüzde 4,5 kayıpla 85,29 dolara geriledi. Ancak yaşanan fiyat düşüşüne rağmen, Babülmendep ve Hürmüz Boğazı'ndaki deniz trafiğinin toparlanmadığı gözlemlendi. Piyasa, bundan sonraki dönemde geçişlerin artıp artmayacağını, sigorta primlerini ve ateşkes görüşmelerinin ilerleyişini yakından izlemeye devam edecek.
