Türkiye'nin havacılık motoru geliştirme alanındaki öncü kuruluşu TEI, TEKNOFEST Güneydoğu etkinliğinde savunma sanayii meraklılarıyla bir araya geldi. Etkinlikte, ülkenin yerli ve milli motora sahip olma konusundaki önemli projeleri tanıtıldı. Bu projeler arasında Türkiye'nin en güçlü turbofan motoru olan TEI-TF10000, ilk uçak motoru TEI-TF6000, ilk milli helikopter motoru TEI-TS1400, ilk milli turbodizel havacılık motoru TEI-PD170 ve ilk yerli helikopter motoru T700-TEI-701D yer aldı.
TEI Projeleri ve Güncel Durumlar
TEI, tanıttığı projelerle dikkat çekti. Özellikle, TEI-TS1400 motorunun çalışmaları tamamlanma aşamasına geldi. TUSAŞ Motor Sanayii A.Ş. Genel Müdürü Prof. Dr. Mahmut Faruk Akşit, motorun sertifikasyon süreçlerinin ilerlediğini ve önümüzdeki yıl içinde EASA'dan Tip Sertifikası almayı umut ettiklerini belirtti. Ancak, motorun uçağa entegrasyonunun ve seri üretimin devreye alınmasının zaman alacağı konusunda da uyarıda bulundu. GÖKBEY helikopterinin sivil sertifikalı bir araç olabilmesi için gerekli bürokratik adımların tamamlanması gerekiyor. Bu sürecin tamamlanmasıyla birlikte motor, GÖKBEY'i sevk edebilmek için hazır hale getirilecek.
Seri Üretimin Hız Kesmeden Devamı
TEI-PD170 ve TEI-PD200 motorlarında seri üretim süreci devam ediyor. Prof. Dr. Akşit, bu motorların aktif olarak Baykar'ın TB3, Aksungur ve Anka İHA'larında kullanıldığını vurguladı. TUSAŞ'ın Aksungur ve Anka platformları TEI-PD170 motorunu kullanırken, Baykar TB3 ise TEI-PD200 motoru ile donatıldı. Ayrıca, TB3'lerin kısa pistli gemilerden kalkış özellikleri sebebiyle daha güçlü motorlar ihtiyacını doğurduğunu ifade etti. Akşit, şu ana kadar yüzlerce motor ürettiklerini ve toplamda 20 bin saatten fazla uçuş süresi kazandıklarını da aktardı. Bu başarı, hem yurt içi hem de dışındaki savunma sanayi projelerinde büyük bir onur kaynağı olarak değerlendiriliyor.
TEI-TF6000'ın Teslimat Süreci
TEI Genel Müdürü, Kızılelma projesi için TEI-TF6000 motorunun teslimat hedefi üzerinde de durdu. TEI-TF10000 motorunun, TEI-TF6000'in art yakıcılı versiyonu olarak tasarlandığını belirten Akşit, bu motorun bu yılın sonuna doğru Baykar'a teslim edilmesini amaçladıklarını kaydetti. Ancak, bu motorun daha fazla test ve değerlendirmeden geçeceği bir süreç olacağından, teslimatın hemen gerçekleşmeyeceği konusunda uyarıda bulundu. TEI-TF6000 motorunun iki yıl önce başarıyla test edildiğini belirterek, mevcut süreçlerin zaman alacağını vurguladı.
