Eski bir hikâye vardır.
Endülüslüler El-Kindî’ye gelir ve sorarlar: El-Kindî’nin cevabı muhteşemdir: Bu hikâye, hakikatin kökeninin sorun haline getirilemeyeceğine dair okuyana önemli mesajlar veren bir kıssadır.
Elbette biz durup baktığımız noktadan kendi hakikat süzgecimizden bu yorumlamaları yapıyoruz.
Elbette Batı için de zaman zaman Doğu’dan gelen hakikat ontolojik bir problem haline getirildiği zamanlar olagelmişti.
Hem Doğu’nun hem de Batı’nın zeki bilim insanları ve idarecileri ise hakikati ideolojilerin üzerinde konumlandırmıştı. yükselen İslâm dünyasının farkındaydı, ama ilmî meseleler ve hakikat konusunda bir taassup sahibi değildi.
Sarayında her dinden ve milletten insan çalışmalarını özgür bir biçimde yürütebiliyordu. İdrisî’nin bu birikimi İspanyolların Akdeniz’de güçlü bir denizci millet olmasını sağlayacaktı.
Elbette Colomb’un doğrudan İdrisî’den yararlandığını söylüyoruz; ama İspanyol geleneğinde iki göbek haritacılık birikiminin arkasında kesinlikle İdrisî’nin olduğunu rahatlıkla söyleyebiliriz.Bu durum elbette kafa karıştırıyor, ama haritadaki tuhaflık bundan ibaret.
Ve elbette, Amerika kıtasına dair herhangi bir ibare bu haritada yer almıyor.
Haritasını bu denli önemli ve siyasî yapan ise, coğrafî ve ticarî bölgelerle ilgili rehberler ve Batılıların hiç bilmediği noktalarla ilgili ayrıntılar vermiş olmasıdır.
Peygamber soyundan gelen bir bilim insanının neden Müslüman bir hükümdarın sarayında değil de İslâm ile fiilen savaşmış bir hükümdarın sarayında olması ise hâlâ cevaplanamamış bir soru olarak karşımıza çıkıyor.
Elbette Roger bunun mükafatını fazlasıyla görecekti.
Sicilya’daki tüm Müslüman ve Bizans güçlerini adadan süpürdü.
Akdeniz’de ise İspanyolların büyük bir deniz imparatorluğuna gidecek ilk adımı attı.Kuzey Afrika’da büyük işgal hareketlerine soyundu.
Normanların çağında, İspanya’nın büyük bir güç olarak İtalya, Afrika ve Balkanlar’a kadar bir süper güç olmasını sağladı.İdrisî’nin çalışmaları ise asırlarca kendi adından ziyade Roger’in adıyla olarak anıldı.
Roger’dan sonra İspanyollar tarihin en barbar ve bağnaz dönemine girdi. İdrisî’nin haritasını bırakın, mezar yerini dahi bugün bilmiyoruz.
Bereket versin, harita asırlar sonra ortaya çıktı; ama küre şeklindeki gümüş dünya haritası gibi pek çok bilimsel çalışma Orta Çağ barbarlığına kurban gitti.Her şeye rağmen Müslüman bilim adamları İdrisî’nin çalışmalarından bir şekilde haberdardı ve onu genişletip ilerlemeyi başaracaktı.
