DEVA Partisi Genel Başkan Yardımcısı ve İstanbul Milletvekili Hasan Karal, Ortadoğu’da yaşanan savaşın Türkiye ekonomisine etkilerine ilişkin önemli değerlendirmelerde bulundu. İran-İsrail hattında başlayan çatışmaların enerji fiyatları üzerinden tarım ve üretim maliyetlerini artırdığına dikkat çeken Karal, özellikle çiftçinin ciddi bir maliyet baskısı altında olduğunu ifade etti.
Karal, savaşın ilk günlerinden itibaren petrol ve enerji fiyatlarında yaşanan artışın, mazot ve gübre başta olmak üzere temel üretim girdilerini doğrudan etkilediğini belirtti. Gübre fiyatlarının kısa sürede ciddi oranda yükseldiğini vurgulayan Karal, üre gübresinin ton fiyatının son bir ayda 21-25 bin liradan 34-35 bin liraya çıktığını söyledi.
Mazot fiyatlarındaki artışa da değinen Karal, “Savaş başladığında mazot 61 liraydı. Bugün ise gelen zamlarla birlikte 78 lirayı aşarak 80 liraya dayandı. Bu durum yaklaşık 25 günde yüzde 30’a varan bir artış anlamına geliyor. Çiftçi, tarlasını sürecek mazotu ve ürününü yetiştirecek gübreyi almakta zorlanıyor” ifadelerini kullandı.
Artan maliyetlerin yalnızca üreticiyi değil, doğrudan tüketiciyi de etkilediğini dile getiren Karal, enerji ve tarım girdilerindeki yükselişin kısa sürede pazardaki fiyatlara yansıdığını belirtti. Lojistikten sanayiye kadar tüm üretim süreçlerinin bu artıştan etkilendiğini söyleyen Karal, bahar aylarıyla birlikte bu etkinin vatandaşın sofrasına daha ağır yansıyacağı uyarısında bulundu.
Tarımda sürdürülebilirliğin risk altında olduğunu belirten Karal, çiftçinin üretimden çekilmesinin uzun vadede daha büyük ekonomik sorunlara yol açabileceğini ifade etti. Mevcut desteklerin yetersiz kaldığını ve ödemelerde gecikmeler yaşandığını vurgulayan Karal, devletin acilen harekete geçmesi gerektiğini söyledi.
Karal, çözüm önerilerini ise şöyle sıraladı: “Mazot ve gübre destekleri artırılmalı, vergi yükü geçici olarak hafifletilmeli, geciken ödemeler derhal yapılmalı ve fırsatçılığa karşı denetimler sıkılaştırılmalıdır. Üreticiyi koruyan, vatandaşı ezdirmeyen bir anlayış şarttır. Devlet, zor zamanlarda vatandaşının yanında olduğunu hissettirmelidir.”