Anadolu topraklarında köklü bir geçmişe sahip olan üzüm üretimi, Cumhuriyet’in ilk yıllarında tarımsal politikalarla desteklenmiş; ancak günümüzde maliyet krizleri ve şirketlerin fiyat baskısıyla zor günler yaşıyor. Üreticiler, artan girdi masrafları ve iklimsel felaketlerin yarattığı zorlukları dile getirerek, sorunlarının temel nedenlerini ortaya koyuyorlar.
Üreticilerin Görüşleri
Elazığ'ın Koruk Köyü'nde yaşayan üreticiler, son dönemde yaşadıkları zorlukları paylaşıyor. Artan üretim maliyetleri ve geçen yıl yaşanan dolu felaketi gibi olumsuz hava koşulları, bu konuda önemli bir tehdit oluşturuyor. 3 kuşaktır üzüm yetiştiren Ali Çok, içinde bulundukları durumun kötüleştiğini dile getirirken, dolu ve rüzgarın tarlalarını nasıl etkilediğini anlatıyor. “Yıllardır bu uğraşın içindeyiz ama artık işlerimiz pek parlak değil,” diyor. Üreticilerin girdi masrafları sürekli artarken, üzüm alım fiyatlarının düşük kalması, çiftçilerin emeğinin göz ardı edilmesine neden oluyor. Sonuç olarak, devlet desteklerinin ve yeni projelerin hayata geçirilmesi gerektiği vurgulanıyor.
Dolu Felaketi ve Devlet Desteği Eksikliği
Bu yıl Elazığ'da meydana gelen dolu olayları, vitrinlerdeki fiyat artışlarının başlıca sebeplerinden birini oluşturuyor. Vahap Arpa, bağlarında yaşadığı zorlukları dile getirirken, “Geçen yıl olduğu gibi bu yıl da dolu vurdu,” diye belirtiyor. Elde edilecek tarımsal üretim artışının önündeki engelleri aşmak için devletin daha fazla yardımcı olması gerektiğinin altını çizen üreticiler, sadece üzüm için değil, farklı tarım ürünleri için de destek bekliyorlar. Bu desteklerin, genç çiftçiler için de yeni projelerle desteklenmesi gerektiği düşünülüyor.
Maliyet Artışları ve Resmi Kurumların Cevapsızlığı
Üreticiler, artan maliyetlerimi ve doğa olaylarının yaratmış olduğu yükü resmi kurumlar aracılığıyla yetkililere iletmeye çalışsa da, çoğu zaman yanıt alamıyorlar. Cemal Çok’un aktardığına göre, gübreden mazota, girdi maliyetlerindeki artışlar 34 oranında gerçekleştiği halde, üretici daha da yoksullaşıyor. “Üretimimizi sürdürmeye çalışıyoruz ama bu durum oldukça zor,” diyor. Tarım İl Müdürlüğü’ne ve diğer yetkililere yaşadıkları sorunları ilettiklerini ancak bir çözüm gelişmediğini ifade ediyor. Çiftçilerin talepleri, milletvekillerinin mecliste bu konuları gündeme getirmesi yönünde.”
Pazardaki Pahalılığın Nedenleri
Üretim zorluklarının yanı sıra, pazardaki fiyatların yükselmesinin temel nedenlerinden biri de düşen verimlilik. Akın Toktaş, tarlada verimin azaldığını ve bunun da çiftçiler üzerinde büyük bir ekonomik baskı yarattığını anlatıyor. “Bu yılda dolu vurduk ve iki kez don olayları yaşadık,” diyerek sorunlarını özetliyor. Verim kaybı ve yüksek masraflar nedeniyle çiftçilerin kazanç sağlaması imkansız hale gelmiş durumda. Ticari firmaların üreticilere sunduğu fiyatlar, çiftçilerin emeklerini karşılamaktan uzak kalıyor. Bu durumda, çiftçiler hem pazarda hem de tarlada sıkıntılarla dolu bir dönem geçiriyorlar. Yardım ve destek talepleri, daha fazla dikkat çekmeli. Bu, hem üreticilerin hem de piyasaların istikrarı için büyük önem taşıyor.
