Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), 2026 yılı Temmuz ayına ait İktisadi Yön Eğilimi Anketi ve Reel Kesim Güven Endeksi (RKGE) sonuçlarını açıkladı. Açıklanan verilere göre, sanayicilerin ekonomiyle ilgili güveninde Temmuz ayında bir azalma gözlemlenirken, ilerleyen dönemlerdeki maliyet ve satış fiyatı beklentileri yönünde de bazı yumuşama sinyalleri belirmeye başladı. Mevsimsellikten arındırılmış Reel Kesim Güven Endeksi, Temmuz'da önceki aya göre 0,8 puan düşerek 101,2’ye indi.
Mevsimsel Etkiler ve Güven Endeksi
Mevsimsellikten arındırılmamış RKGE, bu süreçte 1,3 puan düşerek 102,2 seviyesine geriledi. Endeksin 100 eşik değerinin üzerinde kalması, iyimser bir tablo sunmaya devam etse de bu geçiş sürecindeki azalma dikkat çekiyor. Güven endeksindeki düşüşe zemin hazırlayan etkenler arasında, sanayicilerin yatırım isteklerinde ve mevcut siparişlerde yaşanan zayıflamanın başrol oynaması bulunuyor. Sabit sermaye yatırım harcamalarının yanı sıra mevcut sipariş miktarının ve son üç ay içerisindeki genel ekonomik değerlendirmelerin kötüleşmesi de bu durumun sebepleri arasında yer alıyor. Ancak gelecek üç ay için ihracat sipariş beklentileri, toplam istihdam artışı ve mevcut mamul stok dengesi gibi faktörler, endeksteki düşüşü sınırlamaya yardımcı oldu.
İç Piyasa Durgun, İhracat Beklentileri Yükseliyor
Üretim hacmi ve dış pazar siparişlerine ilişkin olumlu eğilim son üç ayda devam etse de, iç piyasada talep daralması belirgin şekilde gözlemlenmeye başlamıştır. Bu durum, önümüzdeki üç aylık süre için de benzer bir tablo oluşturuyor; iç piyasa sipariş beklentileri zayıflarken, ihracat siparişleri ve üretim hacmi ile istihdam artış beklentileri güçlendi. Ancak firmanın uzun vadeli sabit sermaye yatırım harcama iştahındaki gerileme, sanayicilerin temkinli ve dikkatli bir yaklaşım sergilemeye devam ettiğini gösteriyor. Bunun yanında, piyasanın durumu firmaların gelecekteki büyüme planlarına dair stratejilerini doğrudan etkilemektedir.
Fiyat Artış Beklentilerinde Geri Çekilme
TCMB'nin gönderdiği verilerde dikkat çekici bir diğer unsur, fiyatlama davranışlarındaki yumuşama olarak öne çıkıyor. Geçmiş on iki ayda yaşanan ortalama birim maliyet artış beklentileri, hem duran hem de gelecek üç aya dair zayıflama gösterdi. Bu bağlamda, firmaların ileriki dönemdeki satış fiyatı artışı beklentilerinde de bir azalma gözlemleniyor. Yıllık Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) projeksiyonları, bir önceki aya göre 0,2 puan gerileyerek yüzde 31,3 seviyesine inmiş durumda. Bu durum, maliyet baskılarının hafiflediğini ve piyasalardaki genel istikrar arayışlarına işaret ediyor.
