Osmanlı Döneminde Rize’de Eğitim Kurumları Medreseler
Osmanlı döneminde Rize’de eğitimin temelini medreseler oluşturuyordu. İlçe merkezleri ve büyük yerleşim alanlarında faaliyet gösteren medreselerde dini ilimler, Arapça ve temel eğitim dersleri verilirdi. Bu kurumlar, bölgedeki din âlimlerinin ve kanaat önderlerinin yetişmesinde önemli rol oynadı.
Sıbyan Mektepleri
Sıbyan mektepleri, Osmanlı döneminin ilkokul düzeyindeki eğitim kurumlarıydı. Rize merkez ve çevre mahallelerde bulunan bu okullarda çocuklara okuma-yazma ve temel dini bilgiler öğretilirdi. Bu yapı, Cumhuriyet öncesi eğitim sisteminin temelini oluşturuyordu.
Cumhuriyet Döneminde Rize’de Açılan Köklü Okullar
Cumhuriyet’in ilanıyla birlikte eğitim alanında reformlar hayata geçirildi. Rize’de de modern ve örgün eğitim kurumları açılmaya başlandı.
Rize Lisesi
1930’lu yıllarda eğitim hayatına başlayan Rize Lisesi, kentin en köklü ortaöğretim kurumlarından biridir. Uzun yıllar boyunca bölgedeki pek çok bürokrat, akademisyen ve siyasetçi bu okuldan mezun olmuştur. Rize’nin eğitim tarihinde önemli bir yere sahip olan lise, günümüzde de faaliyetlerini sürdürmektedir.
Rize Ticaret Lisesi
1950’li yıllarda kurulan Rize Ticaret Lisesi, bölgede ticari ve mesleki eğitimin gelişmesine katkı sağlamıştır. Karadeniz’de ticaret kültürünün yaygınlaşmasında bu okulun mezunlarının önemli etkisi olmuştur.
Rize Öğretmen Okulu
Cumhuriyet döneminde açılan Öğretmen Okulu, Doğu Karadeniz’e öğretmen yetiştiren önemli kurumlardan biri olmuştur. Uzun yıllar hizmet veren okul, Rize’nin eğitim kadrosunun oluşmasında büyük rol oynamıştır.
İlkokullar ve Halk Eğitim Çalışmaları
Cumhuriyet’in ilk yıllarında Rize merkez ve ilçelerinde çok sayıda ilkokul açılmıştır. Eğitim seferberliği kapsamında kırsal bölgelerde okullaşma oranı artırılmış, halk eğitim faaliyetleriyle yetişkinlere yönelik okuma-yazma kursları düzenlenmiştir.
Yükseköğretime Geçiş Süreci
Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi
2006 yılında kurulan Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi, Rize’nin yükseköğretim alanındaki en önemli adımı olmuştur. Ancak üniversite öncesi dönemde şehir, lise ve öğretmen okullarıyla bölgenin eğitim merkezi konumundaydı.
Rize’nin Eğitim Mirası
Rize’de eski eğitim kurumları, kentin sosyal ve kültürel hafızasının önemli parçalarıdır. Bazı tarihi okul binaları günümüzde farklı amaçlarla kullanılırken, bazıları yenilenerek eğitim hayatına devam etmektedir.
