Basit bir öksürük veya nefes darlığı ile karşılaşmanız, aslında önemli bir hastalığın belirtisi olabilir. Birçok insan bu durumların farkında değildir ve bu nedenle gereken önlemleri almaz.
BELİRTİLERİ GÖZ ARDI ETMEYİN
Astım, genellikle hafif belirtilerle ortaya çıkmasına rağmen zamanla önemli sağlık sorunlarına neden olabilir. Uzmanların belirttiğine göre, astımın en yaygın belirtileri arasında tekrarlayan nefes darlığı, nefes alırken hırıltı sesi, göğüs ağrısı ve geçmeyen öksürük yer almaktadır. Bu belirtiler, özellikle fiziksel aktiviteler sonrasında ya da soğuk hava ile karşılaşıldığında daha belirgin hale gelir. Hastalar, bu tür işaretleri göz ardı etmemeli ve durumu ciddiye almalıdırlar.
TÜRKİYE’DE HER 10 KİŞİDEN BİRİ RİSK ALTINDA
Dünya genelinde astım görülme oranı %1 ile %18 arasında değişiklik göstermektedir. Bununla birlikte, gelişmiş ülkelerde bu hastalığın daha yaygın olduğu gözlemlenmektedir. Türkiye'de ise erişkinlerde astım prevalansı %6 ile %11 aralığındadır. Prof. Dr. A. Füsun Ülger, "Dünya Astım Günü" etkinliği süresince yaptığı açıklamada, hastalığın doğru bir şekilde teşhis edilmesi ve düzenli tedavi protokollerine uyulması durumunda büyük ölçüde kontrol altına alınabileceğini dile getirmiştir. Bu açıdan, halkın bilinçlendirilmesi gerekmektedir.
ATAKLARI TETİKLEYEN FAKTÖRLER
Astım ataklarının oluşmasında hem bireysel hem de çevresel etkenler önemli bir rol oynar. Genetik faktörler, obezite ve cinsiyet gibi kişisel risk unsurlarının yanı sıra polen, ev tozu akarları, sigara dumanı ve hava kirliliği de dikkat çeken tetikleyicilerdir. Bahar mevsiminde polenlerin artışı ve hava kirliliği, astım hastaları için önemli bir tehdit oluşturmaktadır. Bu nedenle, çevresel faktörlerin de bilinçli bir şekilde yönetilmesi astım yönetiminde kritik bir adım olmaktadır.
ASTIM NEDEN KONTROL ALTINA ALINAMIYOR?
Uzmanların görüşlerine göre astım hastalarının önemli bir kısmı hastalıklarını yeterli şekilde kontrol altına alamamaktadır. Her dört hastadan biri, yılda en az bir kez astım atağı nedeniyle acil servise başvuruyor. Bu durumu etkileyen en büyük nedenler arasında ilaçların düzensiz kullanımı, yanlış inhaler tekniği, sigara tüketimi ve obezite bulunmaktadır. Türkiye'deki astım hastalarının yüzde 10'undan fazlasının sigara içtiği ve yüzde 30-40'ının obez olduğu gözlemlenmektedir. Bu veriler, astım yönetiminin ne denli karmaşık olduğunu göstermektedir.
TEDAVİDE DOĞRU YAKLAŞIM HAYAT KURTARIYOR
Astım tedavisinin amacı yalnızca atakları durdurmak değil, aynı zamanda gelecekteki atakları engellemektir. Bu hedef doğrultusunda kontrol edici ilaçlar ve acil durumlarda kullanılacak hızlı etkili ilaçlar bir arada kullanılmaktadır. Ancak uzmanlar, yalnızca nefes açıcı ilaçların kullanımı ile hastalığın yönetilemeyeceğini belirtmektedir. Bu durum, hastaların sağlığını tehdit eden ciddi bir durumdur.
YAŞAM TARZI DA EN AZ İLAÇ KADAR ÖNEMLİ
Astım yönetiminde, günlük yaşam alışkanlıkları son derece kritik bir rol oynamaktadır. Ev temizliğine dikkat edilmesi, alerjenlerin azaltılması, sigara dumanından kaçınılması ve kimyasal içerikli maddelerin sınırlandırılması önerilmektedir. Bununla beraber, düzenli spor yapma ve sağlıklı beslenme de astım kontrolünü destekleyen önemli faktörlerdir. Yüzme, yürüyüş ve bisiklet gibi aktiviteler uzman denetiminde gerçekleştirildiğinde pek çok fayda sağlar.
ERKEN TANI HAYAT KURTARIR
Uzmanlar, astımın ciddiye alınması gerektiğini ve erken tanının önemini vurgulamaktadır. Doğru bir tedavi ve bilinçli bir yaşam tarzı benimsenirse hastalık büyük ölçüde kontrol altına alınabilir. Nefes almakta zorlanmanın kaçınılmaz bir durum olmadığını hatırlatan uzmanlar, belirtiler görüldüğünde derhal bir doktora başvurulması gerektiğini önemle belirtmektedir.