Hastalık hastalığı, kişinin herhangi bir tıbbi bulgu olmamasına rağmen ciddi bir hastalığa yakalandığına dair yoğun korku ve kaygı yaşamasıyla ortaya çıkan bir anksiyete bozukluğu olarak tanımlanıyor. Günlük yaşamda görülebilecek hafif bedensel hisler ya da normal vücut tepkileri, bu kişiler tarafından ciddi hastalıkların belirtisi olarak algılanabiliyor. Sürekli doktor başvuruları, tahliller ve sağlıkla ilgili araştırmalarla ilerleyen süreç, kişinin iş, aile ve sosyal yaşamını doğrudan etkileyebiliyor.
HASTALIK HASTALIĞI (HİPOKONDRİYAZİS) NEDİR?
Hastalık hastalığı ya da hipokondriyazis, kişinin hasta olmadığı halde ciddi bir hastalığa sahip olduğuna ya da yakında hastalanacağına dair kalıcı ve gerçekçi olmayan bir korku yaşaması durumudur. Bu kişiler, yapılan tıbbi değerlendirmelerde herhangi bir sağlık sorunu saptanmamasına rağmen bedenlerindeki normal değişimleri hastalık belirtisi olarak yorumlayabilir. Sürekli muayene olma, test yaptırma ve sağlık durumunu takip etme davranışlarıyla kendini gösterir.
HİPOKONDRİYAZİS KRİZİ NEDİR?
Hipokondriyazis krizi, kişinin hasta olduğuna dair düşüncelerinin yoğunlaştığı, kaygı ve panik duygularının arttığı dönemler olarak tanımlanır. Bu süreçte çarpıntı, nefes darlığı, terleme, mide bulantısı ve baş dönmesi gibi fiziksel belirtiler görülebilir. Kişi, ciddi bir hastalık geçirdiği ya da geçireceği düşüncesiyle yoğun korku yaşayabilir.
HASTALIK HASTALIĞI (HİPOKONDRİYAZİS) NEDEN OLUR?
Hastalık hastalığının ortaya çıkış nedeni net olarak bilinmemekle birlikte, çeşitli psikolojik ve çevresel etkenlerle ilişkilendirilmektedir. Stresli yaşam olayları, geçmişte yaşanan travmalar, çocukluk döneminde geçirilen hastalıklar ve ailede ciddi hastalık öyküsü bu duruma zemin hazırlayabilir. Kişilik özellikleri, düşük benlik saygısı ve sağlıkla ilgili yoğun internet araştırmaları da süreci etkileyen faktörler arasında yer alır.
HASTALIK HASTALIĞI (HİPOKONDRİYAZİS) BELİRTİLERİ NELERDİR?
Hastalık hastalığında temel belirti, hasta olmaya yönelik sürekli korku ve endişe halidir. Kişi, bedenindeki belirtileri sık sık kontrol eder, sağlık durumu hakkında yoğun düşüncelerle meşgul olur ve doktor kontrollerinden yeterli güvence sağlayamaz. Sosyal ilişkilerden uzaklaşma, uykusuzluk ve sürekli sağlık konuşmaları da görülebilir.
HASTALIK HASTALIĞI FİZİKSEL BELİRTİLERİ NELERDİR?
Bu rahatsızlıkta psikolojik belirtilere eşlik eden fiziksel belirtiler de ortaya çıkabilir. Terleme, kas ve karın ağrıları, baş dönmesi, kalp çarpıntısı, uyuşma hissi ve nefes darlığı en sık bildirilen belirtiler arasında yer alır. Bu belirtiler, çoğu zaman tıbbi bir nedene dayanmamasına rağmen kişi tarafından ciddi hastalık işareti olarak algılanır.
HASTALIK HASTALIĞI KİMLERDE GÖRÜLÜR?
Hastalık hastalığı genellikle erken ve orta yetişkinlik döneminde görülür. Kadın ve erkeklerde görülme oranı benzer düzeydedir. Yaşlı bireylerde ise daha çok hafıza ve sağlık kaybına yönelik korkularla birlikte ortaya çıkabilir. En sık 20-30 yaş aralığında gözlemlendiği belirtilmektedir.
HASTALIK HASTALIĞI (HİPOKONDRİYAZİS) TEDAVİ YÖNTEMLERİ NELERDİR?
Tedavi edilmediğinde uzun süre devam edebilen hastalık hastalığında, temel yaklaşım psikoterapidir. Özellikle bilişsel davranışçı terapi, kişinin düşünce ve davranışlarını yeniden yapılandırmasına odaklanır. Psikoterapinin yeterli olmadığı durumlarda ilaç tedavisi de uygulanabilir. Tedavi süreci, kişinin günlük işlevselliğini artırmayı hedefler.
HASTALIK HASTALIĞINDAN KURTULMANIN YOLLARI NELERDİR?
Bu rahatsızlıkla başa çıkmak için psikolog veya psikiyatrist desteği alınması önerilir. Konuşma terapileriyle kaygıya yol açan düşünce kalıpları ele alınır ve stresle baş etme yöntemleri geliştirilir. Düzenli tedaviyle birlikte kişinin yaşam kalitesi artırılabilir.
HASTALIK HASTALIĞI HAKKINDA SIK SORULAN SORULAR
Hastalık hastalığının süresi kişiden kişiye değişebilir. Tedavi edilmediğinde uzun yıllar sürebilirken, psikoterapi ve ilaç tedavisiyle kontrol altına alınabilir. Kendi kendine geçmesi zor olan bu rahatsızlıkta uzman desteği önem taşır. Hipokondriyak kişilik, ciddi bir hastalık olmamasına rağmen sürekli hastalık kaygısı yaşayan bireyleri tanımlamak için kullanılır. Genetik faktörlerin etkisi olduğu düşünülse de çevresel ve psikolojik etkenler belirleyici rol oynar.
