ABD Sağlık ve Sosyal Hizmetler Bakanı Robert F. Kennedy Jr. ile federal kurumlar tarafından yayımlanan güncel beslenme kılavuzları, Amerikalıların hem hayvansal hem de bitkisel protein kaynaklarına daha fazla yer vermesini öneriyor. Ancak uzmanlara göre protein tüketiminde sınırın aşılması, bazı sağlık sorunlarını da beraberinde getirebilir.
Mayo Clinic verilerine göre, sağlıklı bir yetişkinin günlük protein ihtiyacı kilogram başına ortalama 0,8 gram olarak kabul ediliyor. Buna rağmen ABD’de yaşayan bireylerin, ihtiyaç duydukları proteinden yaklaşık yüzde 20 daha fazlasını tükettikleri belirtiliyor.
Independent Türkçe’de yer alan habere göre, Houston Methodist’te görev yapan kayıtlı diyetisyen Knubian Gatlin, “Kilo başına 1 gram protein alınması gerektiğini düşünen kişiler, bunu uyguladıklarında kabızlık, şişkinlik ve mide ağrısı gibi yan etkilerle karşılaşabiliyor” diyor. Uzmanlara göre, aktif yetişkinler ve sporcular dahi bu kadar yüksek miktarlara çoğu zaman ihtiyaç duymuyor.
Mayo Clinic, yoğun fiziksel aktivite yapan bireyler için protein alımının kilogram başına 1,1–1,5 gram seviyesine çıkabileceğini belirtiyor. Bunun üzerindeki tüketim ise çeşitli riskler doğurabiliyor.
1. Sindirim sistemi sorunları
Aşırı protein alımı, sindirim sistemini zorlayabiliyor. Özellikle et ağırlıklı beslenme, vücudun bu besinleri parçalamak için daha fazla çalışmasına neden oluyor. Bu durum; şişkinlik, mide ağrısı, kabızlık ve bazı kişilerde ishal gibi sorunlarla kendini gösterebiliyor.
2. Ağız kokusu (keto nefesi)
Cleveland Clinic’e göre, çok yüksek protein tüketimi ketozis adı verilen metabolik durumu tetikleyebiliyor. Vücudun enerji için karbonhidrat yerine yağ yakmaya başlamasıyla ortaya çıkan bu süreçte, aseton üretimi artıyor. Bunun sonucunda nefeste meyvemsi ya da oje benzeri bir koku oluşabiliyor.
3. Kalp-damar sağlığına olumsuz etki
Protein alımı genellikle kırmızı et ve doymuş yağ oranı yüksek gıdalarla artıyorsa, bu durum kalp sağlığını tehdit edebiliyor. Doymuş yağların fazla tüketilmesi, damar tıkanıklığına yol açarak kalp hastalığı ve felç riskini yükseltebiliyor.
4. Köpüklü idrar ve böbrek riski
Uzmanlara göre aşırı protein tüketimi, idrarın köpüklü ya da kabarcıklı görünmesine neden olabiliyor. Northwestern Medicine’dan nefrolog Dr. Cybele Ghossein, “Böbrekler proteini süzüp vücutta tutmakla yükümlüdür. Eğer protein idrarla atılıyorsa, bu böbreklerin sağlıklı çalışmadığının göstergesi olabilir” uyarısında bulunuyor.
