Bilim insanları, yıldızının ölümünden geriye kalan maddelerle bağlantılı olabilecek bir gezegen adayı tespit etti. Bulgular, cismin yıldızın yaşamının son döneminde uzaya yayılan gaz ve tozun yeniden birleşmesiyle meydana gelmiş olabileceğine işaret ediyor.
Nature Astronomy’de 5 Ekim’de yayımlanan araştırmaya göre aday, Dünya’dan yaklaşık 270 ışık yılı uzaklıktaki HS 0209+0832 adlı beyaz cücenin çevresinde bulunuyor.
Araştırmacılar, NASA‘nın Hubble Uzay Teleskobu ve diğer gözlemevlerinden alınan verilerde beyaz cücenin atmosferinin sıra dışı bir kimyasal yapıya sahip olduğunu tespit etti. Niyobyum, bakır ve çinko yüksek oranlarda bulunurken, kayalık gezegenlerde yaygın olan demir ve silisyumun miktarı düşük çıktı.
Özellikle yüksek niyobyum oranının, yıldızın yaşamının son evrelerinde gerçekleşen nükleer süreçlerle bağlantılı olduğu belirtildi. Araştırmanın başyazarı Jamie Williams, bu bileşimin gezegen adayının yıldızın ölümü sırasında dışarı saçılan maddelerden oluşmuş olabileceğini ifade etti.
Gezegen adayına ilişkin bir diğer önemli bulgu ise NASA’nın TESS uydusundan geldi. Veriler, beyaz cücenin parlaklığında yaklaşık 4,4 günde bir tekrarlanan değişimler olduğunu gösterdi. Ölçülen periyot 4,399 gün olarak hesaplandı.
Bilim insanları, söz konusu sinyalin beyaz cücenin yakınında dolanan dev bir gezegenden kaynaklanabileceğini değerlendiriyor. Yıldızın yoğun ışınımının gezegenin atmosferini aşındırması sonucu oluşan bir kuyruk ya da gezegenin gündüz ve gece tarafları arasındaki sıcaklık farkı bu değişimi açıklayabilir.
“İKİNCİ NESİL GEZEGEN” İHTİMALİ
Yıldızlar yaşamlarının sonunda kırmızı deve dönüşerek dış katmanlarını uzaya bırakıyor ve geride beyaz cüce olarak adlandırılan yoğun çekirdeklerini bırakıyor. Bu süreçten kurtulan gezegenler, yıldızlarıyla birlikte oluştukları için birinci nesil kabul ediliyor.
HS 0209+0832 çevresindeki adayın farklı olabileceği düşünülüyor. Araştırmacılara göre yıldızın ölümünün ardından çevreye yayılan maddelerin yeniden bir araya gelmesi, yeni bir gezegenin oluşmasını sağlamış olabilir. Böyle bir oluşum doğrulanırsa cisim “ikinci nesil gezegen” olarak sınıflandırılacak.
Ancak araştırmacılar, gezegenin varlığının henüz kesinleşmediğini vurguluyor. Williams da cismin şimdilik gezegen adayı olduğunu ve yeni gözlemlere ihtiyaç bulunduğunu belirtiyor.
Ekip, sistemi Hubble ve NASA’nın Chandra X-ışını Gözlemevi ile yeniden incelemeyi planlıyor. James Webb Uzay Teleskobu gözlemlerinin de adayın varlığının ve özelliklerinin doğrulanmasına yardımcı olabileceği belirtiliyor.
Araştırmacılar, bulguların doğrulanması halinde keşfin Güneş Sistemi’nin uzak geleceği açısından da dikkat çekici olacağını belirtiyor. Güneş milyarlarca yıl sonra kırmızı deve dönüşüp dış katmanlarını kaybederek beyaz cüceye dönüştüğünde, geride kalan gaz ve tozdan yeni gezegenlerin oluşması teorik olarak mümkün olabilir.
