Cumhuriyet tarihinin sembol mekânlarından Pembe Köşk’ü günümüzde de yaşatmaya devam eden Toker, Türkiye kamuoyunun yakından tanıdığı, ancak her daim sade yaşamıyla ön planda kalmış önemli bir figürdür.Özden İnönü Toker kimdir?Özden İnönü Toker, 7 Şubat 1930 tarihinde Ankara’da, Türkiye tarihinin en simge mekânlarından biri olan Pembe Köşk’te dünyaya geldi.
Onun doğumu, tarih sayfalarına bir anekdotla geçti.
Babası İsmet İnönü, bu sevincini Mustafa Kemal Atatürk’e “Nihayet bir kızım oldu Paşam” sözleriyle duyurmuş, Atatürk de minik kıza bizzat “Özden” adını vermişti.Çocukluk yıllarını Çankaya Köşkü ve Pembe Köşk arasında geçiren Toker, Cumhuriyet’in çağdaş eğitim vizyonuyla büyüdü. Çankaya İlkokulu ve Ankara Kız Lisesi’ndeki eğitiminin ardından Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi İngiliz Dili ve Edebiyatı Bölümü’nden mezun oldu.
Ardından Edinburgh Üniversitesi’nde eğitimine devam etti.Toker’in çocukluğu, Atatürk’ün Pembe Köşk ziyaretleri, milli bayram törenleri, konserler, tiyatrolar ve Cumhuriyet’in kültürel dönüşümünü yansıtan etkinliklerle iç içe geçti.Akis Dergisi ve İnönü Vakfı’na Katkıları1955 yılında gazeteci, yazar ve Akis Dergisi’nin kurucusu Metin Toker ile evlenen Özden Hanım, eşiyle birlikte Cumhuriyet tarihinin fikir hayatına yön veren yayıncılık hareketinin içinde yer aldı.
Demokrat Parti döneminde yaşanan zorlu yıllarda eşi Metin Toker’in hapis cezaları aldığı süreçte, Toker dergiye yazıları, röportajları ve anılarıyla entelektüel destek verdi.Cumhuriyet mirasını yaşatma kararlılığını sürdüren Özden İnönü Toker, 1983 yılında kurulan İnönü Vakfı’nın kurucuları arasında yer aldı. 1992’de annesi Mevhibe İnönü’nün vefatının ardından vakfın başkanlık görevini devralarak Cumhuriyet tarihine ilişkin kültürel mirasın korunması için çalışmalarını sürdürdü.Pembe Köşk’ü Yaşatıyor2002 yılında eşi Metin Toker’i kaybeden Özden İnönü Toker, yaşamını hâlâ Ankara’daki Pembe Köşk’te sürdürüyor.
Tarihi köşk, Toker’in girişimleriyle her yıl özellikle 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı ile 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı dönemlerinde halka açılıyor.Ziyaretçiler, burada Atatürk’ün, İnönü ailesinin ve erken Cumhuriyet döneminin anılarını sergiler aracılığıyla yakından tanıma fırsatı buluyor.
Toker, her yıl düzenlenen sergiler ve etkinliklerle Cumhuriyet’in değerlerini yeni kuşaklara aktarıyor.Bugün, Pembe Köşk yılda 15 ila 20 bin kişi tarafından ziyaret edilmekte ve Özden İnönü Toker, adeta “yaşayan bir Cumhuriyet hafızası” olarak tarihle bugünü buluşturmaya devam ediyor.
