ABD'nin, İran ile son zamanlarda yaşadığı gerginlikler, ordunun gelişmiş füze savunma sistemleri stoklarının azalmasına yol açtı. Bu durum, Washington merkezli düşünce kuruluşu Stratejik ve Uluslararası Çalışmalar Merkezi (CSIS) tarafından yayımlanan bir analizde ele alındı. Rapor, Patriot ve THAAD gibi önleyici füze sistemlerinin sayısındaki azalmaların, ABD ile Ortadoğu'daki müttefiklerin hava savunma yeteneklerini sınırlı bir şekilde kullanmalarına neden olabileceğini ortaya koydu.
Füze Stoklarının Azalması ve Savunma Stratejisi
Raporun temel vurgularından biri, İran'dan fırlatılan füzeler ve insansız hava araçlarına karşı daha az sayıda önleyici füzenin kullanılmasının, saldırıların başarılı olma ihtimalini artırabileceğidir. CSIS analizi, mühimmatın korunmasının ön plana çıktığı bir durumda, sadece kritik hedeflere yönelik iki önleyici füze kullanılabileceğini öneriyor. Bu durum, savunma sistemlerinin etkinliğini azaltırken, diğer yandan mevcut mühimmatın daha uzun süre kullanılabilmesini sağlıyor. Emekli deniz piyade albayı ve CSIS danışmanı Mark Cancian, bu değişimin savunma stratejileri üzerinde ciddi etkiler doğurabileceğine işaret ediyor.
İran Füzeleri ve Amerikan Savunma Taktikleri
Cancian, ABD güçlerinin hedefleri için genellikle üç füze kullanırken, stok azalması nedeniyle bu sayının ikiye düşebileceğini belirtiyor. Bu durum, önleyici saldırıların etkinliğini azaltacak ve bir füzenin amaçlı olarak kullanılabilmesini sağlarken, aynı zamanda hedeflerin yanı sıra düşebilecek füzelerin de isabet etme olasılığını artırıyor. Ayrıca, bazı durumlarda hedeflerden uzaklaşacak olan İran füzelerine karşı hiç önleyici kullanılmaması, savaş stratejilerinde daha riskli bir yaklaşımı beraberinde getiriyor.
İran'a Yönelik Saldırıların Yansımaları
ABD ordusunun, İran tarafından gerçekleştirilen saldırı girişimlerini etkisiz hale getirdiğini duyurması, mühimmat konusundaki tartışmaları yeniden alevlendirdi. ABD Genelkurmay Başkanı Dan Caine, Trump'a yaptığı açıklamada, mevcut mühimmat stoklarının İran'a karşı askeri operasyonların etkinliğini etkileyebileceğini bildirdi. Caine'in değerlendirmesi, düzenli askeri tavsiyeler arasında yer alıyordu. Ancak Pentagon, ordunun askeri kapasitesinin zayıfladığına dair yapılan yorumlara karşı çıktı ve ordunun, ihtiyaç duyduğu her türlü askeri güce sahip olduğunu savundu. Pentagon Sözcüsü Sean Parnell, ABD ordusunun, dünyadaki en güçlü ordu olduğunu vurgulayarak, farklı bölgelerde başarılı operasyonlar yürütüldüğünü iddia etti.
İran ile Olan Savaşın Maliyeti
ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth, İran ile yürütülen savaşın maliyetinin 37,5 milyar dolara ulaştığını açıkladı. Bu nedenle Pentagon, savaş sırasında kullanılan silah ve mühimmatların yerine konması amacıyla Kongre'den toplam 67 milyar dolarlık ek bütçeye ihtiyaç duyduklarını bildirdi. Elde edilen bütçenin, Patriot ve THAAD gibi gelişmiş füze savunma sistemlerinin üretimini de kapsayacağı öğrenildi. Öte yandan, Demokrat Parti üyeleri, İran savaşı süresince sınırlı sayıda gelişmiş mühimmatın kullanılması ile ilgili hükümete yönelik eleştirilerde bulunuyor. Trump’ın yönetimi altında başlatılan çatışmalardaki maliyet artışı ve Amerikan askerlerine yönelik kayıplar, kamuoyunda ciddi tartışmalara yol açtı.
Füze Stokları Üzerindeki Baskılar
CSIS'in mayıs ayında yayımladığı değerlendirme, Patriot, THAAD ve Tomahawk seyir füzesi stoklarının eski seviyelerine getirilmesinin üç yılı bulabileceğini gösteriyor. Bilgilere göre, savaş öncesinde 2,330 olan Patriot füze sayısı, şu an 1,030'a düştü. Son çatışmalardan sonra mevcut Patriot mühimmatının 759 ile 827 arasında olduğu tahmin ediliyor, bu da en az yüzde 65'lik bir gerilemeye işaret ediyor. THAAD füze stokları da benzer bir düşüş yaşadı; savaş öncesindeki 452 THAAD füzesinin, ateşkes döneminde 232 ile 262 arasına gerilediği belirtiliyor.
Amerikan Askeri Kaybı ve Saldırılar
Son olarak, İran'ın 17 Temmuz’da Ürdün'deki bir üsse düzenlediği saldırıda üç Amerikan askeri hayatını kaybetti. Bir gün sonrasında Irak’ta bir başka insansız hava aracı ile ilgili olayda bir asker daha yaşamını yitirdi. Böylece, İran savaşının başlangıcından beri hayatını kaybeden Amerikan askeri sayısı 18’e yükselmiş oldu. Bu kayıplar, savaşın insani boyutunu da gözler önüne sererken, Amerikan kamuoyunda daha geniş kapsamlı tartışmalara yol açıyor.
