Dış Haberler Hürmüz’e saplanan Amerikan emperyalizmi İran’a savaş içinde savaş açtı. “İran’ı hayatta tutan tüm ekonomik can damarlarını keseceğiz” tehditleriyle yaptırımları açıklayan ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, Tahran’ı küresel sistemden izole etmeyi hedeflediklerini belirtti. Başkan Donald Trump'ın talimatıyla İran'a ve ülkeye destek sağlayanlara "ekonomik dışlama" operasyonu başlattıklarını kaydeden Bessent, "İran'ın küresel finansal bağlantılarına karşı benzeri görülmemiş ekonomik bir taarruz başlatıyoruz.
Amacımız, Tahran yalnız kalana dek bu rejimi ayakta tutan her ekonomik can damarını kesmek" dedi. *** TEHDİT TÜM ÜLKELERE Dünya liderlerini de tehdit eden Bessent, İran ile kurulacak her türlü ekonomik ilişkinin sonuçlarına katlanacaklarını söyledi: "Artık dünya liderlerinin Amerika ile İran arasında seçim yapma zamanı.
Kampanya her gün daha da güçlenerek devam edecek ve bu rejim, tek başına kalana kadar sona ermeyecek." Bessent, Trump’ın dünya liderlerini arayarak, İran ile ilişkileri sona erdirme yönündeki talebini ilettiğinden ve şimdiden bu alanda sonuç alındığından bahsetti. İran ile herhangi bir uluslararası etkileşimi kolaylaştıran ülkelere yönelik Bessent, "ABD’nin yanında yer alanlar, ortaklığımızın meyvelerini toplayacaktır.
Kendilerini İran’a bağlayanlar ise giderek zayıflayan bir rejimin maruz kalacağı izolasyonu paylaşmayı beklemelidir" dedi.
Bessent, ABD ekonomisinin gücünün de uzun soluklu bir mali operasyon düzenlemeye olanak sağladığını iddia etti. ‘SIFIR SIZINTI’ YAKLAŞIMINI UYGULUYORUZ Bessent, “Sıfır sızıntı yaklaşımını uyguluyoruz.
Rejimin en küçük bir nefes alma alanı bile olmayacak.
Bu rejimin sığındığı son kale, İran tehdidinden kaçınma umuduyla onu finanse etmeye devam eden ülkelerin içine düştüğü yanılgıdır" ifadelerini kullandı. *** 5 ANA CAN DAMARI KESİLECEK Yaptırımlar Tahran’ın petrol satışından bankacılık sistemine, tanker taşımacılığından üçüncü ülkelerdeki ticaret ortaklarına kadar uzanıyor.
Yaptırım kararları, İran’ın diğer ülkelerde kullandığı en hayati 5 can damarını hedef alıyor; dijital varlıklar, teknoloji, altın, havacılık ve taşımacılık. *** BU SAVAŞTAN EN ÇOK TÜRKİYE ETKİLENİR Hakan Okçal–Emekli Büyükelçi: ABD, İran’a karşı büyük bir ekonomik savaş başlatıyor olabilir ancak İran uzun zamandır zaten ağır bir ambargo altında yaşıyor.
Hürmüz Boğazı’ndan geçişler Amerika tarafından denetlenmekte ve son derece kısıtlı bir şekilde gerçekleşmekte. İran’ın petrol satışları da giderek azalıyor.
Dolayısıyla Amerika’nın iddia ettiği gibi "tarihin en büyük yaptırımları" söylemi yeni bir durum değil. İran, son altı aylık savaş boyunca bir şekilde kendi yağıyla kavrulmayı başardı. Ülkedeki ekonomik ve sosyal sıkıntılar elbette ciddi oranda arttı ama buna rağmen rejim hâlâ ayakta ve toplumsal yaşam sürüyor.
Bu nedenle Amerika’nın başlatacağı ekonomik savaşın radikal, ilave bir sonuç doğurmasını beklemiyorum. Öte yandan göz önünde bulundurulması gereken bir diğer husus şudur: Çin, Hindistan ve Rusya gibi ülkeler kara sınırları ile alternatif kanallar üzerinden İran ile ticaretlerine devam edeceklerdir.
Buna karşılık Amerika üçüncü ülkelere yaptırım uyguladığında, bundan en çok etkilenecek olanlar yine Amerika ile müttefik ve dost olan ülkeler olacaktır. Uzak Doğu’nun İran petrolüne belirgin bir bağımlılığı bulunuyor.
En büyük alıcı konumundaki Çin’i dışarıda tutacak olursak —ki Çin’in stratejik depoları ve yeterli miktarda biriktirdiği stoku mevcuttur— Uzak Doğu’da özellikle Güney Kore ve Japonya gibi ülkeler olumsuz etkilenebilir. Çünkü bu ülkeler İran ile ilişkilerini sürdürürlerse Amerika ile ciddi bir gerilimin içine girebilirler. Ancak bu tablodan en fazla etkilenecek ülke Türkiye’dir.
Türkiye’nin İran ile süregelen bir ticareti ve aktif sınır kapıları bulunuyor.
Geçmişte benzer durumlarda Türkiye, Amerika’dan bazı istisnai muafiyetler elde edebilmişti.
Fakat söz konusu yaptırımlar iddia edildiği gibi "tarihin en büyük ekonomik savaşı" olacaksa, bu istisnaların sona ermesi kuvvetle muhtemeldir. Böyle bir senaryoda süreç döner dolaşır ve faturası Türkiye’ye kesilir; zaten kısıtlı olan ticaretimiz daha da daralır.
Ayrıca İran’dan enerji ithal ediyoruz; son zamanlarda miktarını azaltmış olsak da hâlâ doğalgaz ve petrol tedarikimizi sürdürüyoruz.
Bu durum bizi doğrudan etkileyecek, Türkiye’deki hayat pahalılığını ve üretim girdi maliyetlerini artıracaktır. ABD’nin ekonomik savaşının İran’ı ne derece sarsacağını kesin olarak bilemeyiz ancak Türkiye’yi olumsuz yönde son derece derin etkileyeceğini açıkça ifade etmek gerekir.” *** TAHRAN ŞARTLARINI İLETTİ: ABD MUTABAKATA DÖNMELİ İran müzakere ekibine yakın bir kaynak, Tahran yönetiminin Hürmüz Boğazı'na ilişkin şartlarını Pakistan Kara Kuvvetleri Komutanı Mareşal Asım Münir aracılığıyla ABD'ye ilettiğini aktardı. İran’ın şartları arasında, ABD’nin İslamabad Mutabakatı’na geri dönmesi ve mutabakat hükümlerini uygulaması da bulunuyor.
Tesnim Haber Ajansı'na konuşan ismi açıklanmayan kaynak, Münir’in ziyaretinin ABD'den gelen bir tehdit mesajını iletme amacı taşımadığını belirterek, ziyaretin müzakerelerin önünü açmayı ve İran’ın şartları ile tutumunu ABD tarafına aktarmayı amaçladığını belirtti.
