Tarım ve Orman Bakanlığı, 2025 yılı yaş çay alım fiyatını kilogram başına 25,44 TL olarak belirledi. Bu yıl için ek olarak herhangi bir destekleme ödemesi yapılacağına dair bir açıklama yapılmadı. Dolayısıyla, üreticilerin alacağı toplam miktar, yalnızca 25,44 TL/kg olarak değerlendiriliyor. Özel sektördeki fiyatların ise ÇAYKUR fiyatının yaklaşık 1–1,5 TL/kg altında olduğu gözlemleniyor.
Özel Sektör Fiyatları ve İl Bazında Değerlendirme
Doğu Karadeniz bölgesinde çay alım fiyatları, bölgedeki özel sektör tarafından ÇAYKUR’un belirlediği fiyatlardan daha düşük seyrederken, tüketicilerin dikkatini çekiyor. Bugün itibarıyla il bazında fiyatlar şu şekilde sıralanıyor: Rize'de ÇAYKUR fiyatı 25,44 TL/kg iken, destekleme dâhil fiyat da aynı seviyede kalıyor. Ancak özel sektörün ortalama fiyatı 24,50 TL/kg olarak belirlenmiş durumda. Trabzon ve Artvin’de de benzer bir tablo gözlemleniyor; buralarda da ÇAYKUR’un fiyatı 25,44 TL olarak duyurulurken, özel sektör ortalama alım fiyatları sırasıyla 24,20 TL ve 24,40 TL olarak kaydedilmektedir. Giresun’da ise durum daha da belirginleşiyor; burada ÇAYKUR'un fiyatı yine 25,44 TL olarak sabitken, özel sektördeki alım fiyatı 23,80 TL’ye düşmektedir.
Üreticiler İçin Farkın Önemi
ÇAYKUR’un belirlediği fiyat ile özel sektör fiyatları arasındaki 1–1,5 TL’lik fark, çay üreticileri için önemli bir kayıp anlamına geliyor. Bu fark, ton başına üreticinin cebine 1.000 ila 1.500 TL daha az girmesiyle sonuçlanmaktadır. Bölgedeki çay üreticileri için bu ek kayıp, geçim şartları üzerinde olumsuz bir etki yaratabilir. Üreticiler, yaş çaylarını satarken daha düşük fiyatlarla karşılaşmanın yanı sıra, artan maliyetleri düşünmek zorunda kalıyor. Bu durum, yerel üreticilerin ekonomik olarak zayıf kalmalarına yol açabilir ve sektörde uzun vadeli etkiler yaratabilir.
Geçmiş Yıllarla Karşılaştırma
Tarım ve Orman Bakanlığı, 13 Mayıs 2025 tarihinde yaş çay alım fiyatını belirlediğinde, bu rakam geçen yıla göre sabit kalmış durumda. Geçtiğimiz yılki alım fiyatı da 25,44 TL/kg olarak belirlenmişti. Ancak, 2025 yılı için herhangi bir destekleme ödemesi yapılmayacağı belirtildiği için, bu durum üreticiler için beklenen ekonomik desteklerin kaybolması anlamına geliyor. Uzmanlar, bu şartların çay üretiminde bir duraksama yaşanabileceği konusunda uyarılarda bulunuyor. Özellikle destekleme ödemelerinin olmaması, üreticilerin çay tarımına olan ilgisini azaltabilir ve sektörde önemli değişimlere yol açabilir.
