Doğu Karadeniz'in en önemli geçim kaynaklarından biri olan çay, artık yalnızca yaş çay ve kuru çay üretimiyle değil, yeni ürünleriyle de dikkat çekiyor. Son dönemde özellikle Rize, Trabzon, Artvin ve Giresun'da üreticilerin ilgi göstermeye başladığı “çay çiçeği çayı”, yüksek satış fiyatıyla bölgenin yeni ekonomik değeri olarak öne çıkıyor.
ÇAYMER tarafından işlenerek satışa sunulan çay çiçeği çayının kilogram fiyatı 6 bin TL'ye kadar ulaşıyor. Bu durum hem üreticilerin hem de yatırımcıların dikkatini çekmiş durumda.
Daha Önce Değerlendirilmiyordu
Uzun yıllar boyunca çay bitkisinin çiçekleri ekonomik anlamda değerlendirilmiyordu. Ancak son yıllarda yapılan araştırmalar ve yeni üretim çalışmaları sayesinde çay çiçeğinin farklı alanlarda kullanılabileceği ortaya çıktı.
Uzmanlar, çay bitkisinden yalnızca siyah çay, yeşil çay ve beyaz çay değil; çay tohumu yağı, çay lifi ürünleri ve çay çiçeği çayı gibi yeni ürünlerin de elde edildiğini belirtiyor.
Böylece çay üreticileri için ek gelir sağlayabilecek yeni bir sektör oluşmaya başladı.
Kilosu Altınla Yarışıyor
Çay çiçeği çayı şu an Türkiye'nin en pahalı çay ürünlerinden biri olarak gösteriliyor.
ÇAYMER tarafından 50 gram ve 100 gramlık paketler halinde satışa sunulan ürünün kilogram fiyatı yaklaşık 6 bin TL seviyesinde bulunuyor. Üretimin henüz sınırlı olması nedeniyle fiyatların yüksek kaldığı belirtiliyor.
Bölgedeki üreticiler ise ilerleyen yıllarda üretim kapasitesinin artmasıyla birlikte bu yeni ürünün daha geniş pazarlara ulaşabileceğini düşünüyor.
Hasadı Sadece 40-45 Gün Sürüyor
Çay çiçeği üretiminin en dikkat çekici yönlerinden biri ise oldukça kısa bir hasat dönemine sahip olması.
Uzmanlara göre çay sezonunun sona ermesinin ardından başlayan çiçek toplama süreci yaklaşık 40 ila 45 gün devam ediyor. Bu kısa dönem içerisinde toplanan çiçekler özel işlemlerden geçirilerek çay haline getiriliyor.
Sınırlı üretim yapılabilmesi de ürünün değerini artıran başlıca nedenler arasında gösteriliyor.
ÇAYMER Üretimi Artırmayı Hedefliyor
Çay Araştırma ve Uygulama Merkezi (ÇAYMER), çay çiçeği çayının tanıtımı ve yaygınlaştırılması için çalışmalarını sürdürüyor.
Merkez tarafından yapılan açıklamalarda, özel sektör ve çay üreticileriyle birlikte üretim kapasitesinin artırılmasının hedeflendiği belirtiliyor.
Yetkililer, çay çiçeği çayının hem iç piyasada hem de ihracatta önemli bir potansiyele sahip olduğunu ifade ediyor.
Sağlık Açısından da İlgi Görüyor
Çay çiçeği çayının son dönemde dikkat çekmesinin nedenlerinden biri de sağlık alanındaki araştırmalar.
Uzmanlar, ürünün antimikrobiyal özellikleri nedeniyle ilgi gördüğünü ve özellikle bağışıklık sistemi ile sindirim sistemi üzerinde olumlu etkileri olduğuna yönelik çalışmalar bulunduğunu belirtiyor. Ancak sağlıkla ilgili tüm değerlendirmelerin bilimsel araştırmalar ışığında takip edilmesi gerektiği vurgulanıyor.
Yaş Çay Fiyatları da Yükseldi
Öte yandan 2026 yılı yaş çay alım fiyatının kilogram başına 35 TL olarak açıklanması, üreticilerin gelir beklentilerini artırdı. Yetkililer, bu yıl da yüz binlerce ton yaş çay alımı yapılmasının planlandığını duyurdu.
Ancak sektör temsilcileri, çay çiçeği gibi katma değerli ürünlerin yaygınlaşmasının üreticilere çok daha yüksek kazanç sağlayabileceğini ifade ediyor.
Karadeniz Ekonomisinde Yeni Dönem Başlayabilir
Uzmanlara göre Doğu Karadeniz'de çayın yalnızca geleneksel ürün olarak değerlendirilmesi artık yeterli değil.
Çay tohumu yağı, çay kozmetiği, çay ekstraktları ve çay çiçeği çayı gibi yeni ürünlerin bölge ekonomisine ciddi katkılar sunabileceği belirtiliyor.
Özellikle Rize, Trabzon ve Artvin'de üreticilerin alternatif gelir kaynaklarına yönelmesiyle birlikte çay sektöründe yeni bir dönüşüm sürecinin başlayabileceği ifade ediliyor.
Türkiye'nin Her Yerinden Talep Geliyor
Çay çiçeği çayına yönelik ilginin yalnızca Karadeniz ile sınırlı kalmadığı belirtiliyor.
Son dönemde İstanbul, Ankara, İzmir başta olmak üzere Türkiye'nin birçok ilinden sipariş taleplerinin geldiği ifade edilirken, ürünün internet satışlarında da dikkat çekici bir yükseliş yaşandığı belirtiliyor.
Uzmanlar, üretim kapasitesinin artırılması halinde çay çiçeği çayının önümüzdeki yıllarda Türkiye'nin en dikkat çeken tarımsal ürünlerinden biri haline gelebileceğini değerlendiriyor.
