Tarih ve arkeolojiye ilgi duyanlar için Çorum, uçsuz bucaksız bir keşif cenneti. Çünkü hem Hitit hem de Selçuklu imparatorluklarına dair çok önemli tarihi miraslar, hâlen kent sınırları içinde varlığını koruyor. Söz konusu Hitit uygarlığı olduğunda, Çorum’da özellikle Alacahöyük ve Hattuşa (Hattuşaş) ören yerlerinin çok daha fazla önem taşıdığını söylemek mümkün. Hattuşa zaten dört asırdan uzun süre boyunca Hitit İmparatorluğu’nun başkenti olduğu için, dünya çapında ün kazanmış bir yerleşim yeri. Alacahöyük de Hititlerin önemli bir kültür, sanat ve idare merkezi olma görevini üstlenmiş. Günümüzde kentin Alaca ilçesine bağlı Alacahöyük Beldesi sınırları içinde yer alan ören yeri, 1935 yılından beri kazı çalışmalarına ev sahipliği yapıyor.
Alacahöyük Ören Yeri’nde yapılan kazı çalışmalarında bugüne dek dört farklı uygarlık katmanı ortaya çıkarılmış. Alacahöyük I. uygarlık katında Helenistik Dönem ile Roma, Bizans, Selçuklu ve Osmanlı dönemlerinin temsili mevcut. Höyüğün iskan edilen katında küçük konutların bulunduğu yerleşimlere de ulaşılmış durumda. II. uygarlık katı sokaklara, su kanallarına, surlara ve kabartmalı sfenks heykellerine ev sahipliği yapıyor. Burada en dikkat çeken yapılardan biri olan Sfenksli Kapı, büyük mabedin anıtsal girişi rolünde. Genişliği 10 metreyi buluyor.
III. uygarlık katının odağında Eski Tunç Çağı var. Bu katman Hatti Uygarlığı’na ilişkin bilgi edinilmesinde çok büyük katkılar sağlamış buluntuları içinde barındırıyor. Özellikle hanedan mezarları sayesinde döneme ilişkin çok fazla ipucu yakalayabiliyoruz. IV. uygarlık katında Genç Kalkolitik Çağ yansıtılıyor, ki bu da toprak üzerinde kurulmuş ilk medeniyet anlamına geliyor.
Alacahöyük Ören Yeri’nde neredeyse bir asırdır devam eden kazı çalışmalarında gün yüzüne çıkarılan eserler de ören yerinin hemen yanı başında bulunan Alacahöyük Müzesi’nde sergileniyor. Haftanın her günü ziyarete açık olan müzeye girişler ücretli. Ancak dilerseniz MüzeKart ile de giriş yapmanız mümkün.
