Dünya tarihinde, özellikle yerleşik hayata geçiş süreci ile birlikte tarımın başlangıcı ve avcılık gibi önemli sosyal değişim ve gelişmelere tanıklık eden Çatalhöyük Neolitik Kenti, Konya ilinin Çumra ilçesinin on bir km kuzeyinde, geniş bir ova üzerinde yer almaktadır. Kazı çalışmaları sonucu bulunan iki höyükten oluşan Çatalhöyük Neolitik Kenti’nin daha uzun olan Doğu Höyüğü, milattan önce 7400 ve 6200 yılları arasına ışık tutan on sekiz Neolitik yerleşim katmanından oluşmaktadır. Bulunan bu katmanlarda, toplumsal örgütlenmeyi ve yerleşik hayata geçişi yansıtan duvar resimleri, rölyefler, heykeller ve diğer sanatsal öğeler yer almaktadır.
Doğu bölümleri, en son Cilalı Taş Devri sırasında ovadan yirmi metre yüksekliğe kadar ulaşan bir yerleşim birimini oluşturmaktadır. Höyüklerde kabaca iki bin yıl kesintisiz iskan edildiği düşünülmektedir. Bilhassa neolitik yerleşimin genişliği, barındırdığı nüfusu, oluşturduğu güçlü sanat ve kültür geleneği kültürel araştırmalarda oldukça dikkat çekmektedir. Batı Höyüğü ise milattan önce 6.200 ve 5.200 yılları arasındaki Kalkolitik Döneme ait kültürel özellikleri yansıtmaktadır. Bu özellikleriyle Çatalhöyük, aynı coğrafyada iki bin yıldan fazla bir süredir var olan köylerden kentsel hayata geçişin tarihi bir kanıtı olmuştur.
Dünyanın en eski yerleşim yerlerinden olan bölgede yaşayanlar ilk tarım yapan topluluklar olarak dünya tarihine geçmiştir. Yerleşimin sakinleri altıncı tabakadan itibaren buğday, arpa ve bezelye gibi bitkilerin tarımını başlatmış, bu arada yoğun biçimde avcılığa devam ederken sığırı evcilleştirdikleri belirlenmiştir. Bu bilgiler dünya tarihi için çok önemli gelişmelerdir. Bütün bu değerli bilgiler Çatalhöyük Neolitik Kenti’nin UNESCO tarafından 2012 yılında Dünya Mirasları Listesi’ne eklenmesine yol açmıştır.
