İstanbul'da hanutçulukla mücadelede önemli bir adım atıldı. İstanbul Valiliği, yayımladığı yeni genelge ile turistik bölgelerdeki işletmelerin müşteriyle olan iletişimlerini ciddi şekilde düzenlemeye koydu. Bu düzenlemeler, hem yerli hem de yabancı turistlerin, İstanbul'da daha huzurlu ve güvenli bir şekilde vakit geçirebilmeleri amacıyla hayata geçirildi.
Hanutçuluk Nedir?
Hanutçuluk, İstanbul'un tarihi ve turistik alanlarında sıkça rastlanan bir olgu olarak tanımlanıyor. Bu davranış biçimi, kent düzenini bozduğu ve kentin imajına zarar verdiği gerekçesiyle pek çok kişi tarafından eleştirilmektedir. Hanutçuluk, turistlerin ya da yerli vatandaşların iradelerine karşı zorla yönlendirilmesi, yüksek sesle çağrılması veya fiziksel temasla içeri davet edilmesi gibi eylemleri içermektedir.
İstanbul Valiliği, bu tür eylemleri kentte turizm güvenliği açısından tehdit olarak görmekte ve hanutçuluğun kamu düzenini tehlikeye attığına dikkat çekmektedir. Genellikle restoran, mağaza ve hediyelik eşya dükkanları gibi yerlerde karşılaşılan bu davranışlar, işletme çalışanlarının yüksek sesle turistlere seslenmesi veya ısrarla ürün tanıtımı yapmaları şeklinde tezahür ediyor. Bu nedenle, hanutçuluk sadece ticari bir rahatsızlık değil, aynı zamanda şehirdeki sosyal düzeni de olumsuz yönde etkileyen bir durum olarak tanımlanıyor.
Hanutçuluk Suç mu?
Hanutçuluk, Türk Ceza Kanunu çerçevesinde doğrudan "suç" olarak tanımlanmamaktadır. Ancak 5326 sayılı Kabahatler Kanunu'na göre, bir mal veya hizmet satışı yaparken başkalarını rahatsız eden kişiler çeşitli idari para cezalarına tabi tutulmaktadır. Bu yönüyle hanutçuluk, kabahat olarak kabul edilen bir davranış biçimidir.
Kolluk kuvvetleri ve belediye zabıtaları, vatandaşları veya turistleri rahatsız eden işletmelere yaptırımlar uygulama yetkisine sahip. 2559 sayılı Polis Vazife ve Selahiyet Kanunu gereği, rahatsız edici yöntemler kullanan işletmeler ise geçici olarak etkinliklerini durdurma cezası alabilirler. Dolayısıyla, hanutçuluğun hukuki sonuçları bulunmaktadır, zira kamu düzenine zarar veren bu tür davranışlar, idari yaptırımların kapsamına girmektedir.
Hanutçuluk Cezası Nedir?
İstanbul Valiliği, hanutçulukla mücadelede uygulanacak yeni ceza düzenlemeleri getirmiştir. Bu yeni genelge ile birlikte, hanutçuluk yapan işletmelere yalnızca para cezası değil, aynı zamanda faaliyet durdurma cezası da uygulanabilecek. Bu ceza uygulamaları kademeli olarak belirlenmiştir.
İlk ihlalde bir işletme, 3 gün süreyle kapatılacakken, ikinci ihlalde bu süre 5 güne çıkartılacak. Üçüncü ihlalde ise işletme 10 gün boyunca faaliyetten men edilecektir. Ayrıca, iş yeri çalışanlarının yalnızca iş yerinin önünden ve 50 santimetre mesafeden "hoş geldiniz" demesi mümkün olacak. Bunun dışındaki, fiziksel temas, yüksek sesle çağırma gibi davranışlar kesinlikle yasaklanmıştır. Yeni genelge ayrıca, turistik bölgelerdeki işletmelere, dışarıyı görebilir şekilde sesli ve görüntülü kayıt yapabilen kameraların bulundurulmasını zorunlu hale getirmiştir.
İstanbul Valiliği'nden Yeni Genelge
İstanbul Valiliği, hanutçulukla mücadelede kapsamlı bir genelge yayımlayarak yeni bir süreci başlatmıştır. Genelge, turistik bölgelerdeki işletmelerin müşteriyle kuracağı iletişimi net kurallara bağlamakta ve denetim süreçlerini daha etkin hale getirmeyi amaçlamaktadır. 7 maddeden oluşan genelgeye göre, all turistik iş yerleri, dışarıyı görecek şekilde görüntü kayıt cihazları bulundurmak zorundadır.
Denetimlerde yaka kameraları ve drone gibi teknolojiler kullanılacak. İşletme çalışanlarının iletişim kurma şekli de sınırlandırılmıştır; sadece iş yeri önünde 50 santimetre mesafe içinde "hoş geldiniz" demelerine izin verilmektedir. Bunun yanı sıra, yüksek sesle çağırmak veya ikramda bulunmak gibi faaliyetler tamamen yasaklanmıştır. Hanutçuluk yaptığı tespit edilen işletmelere kademeli olarak ceza uygulanacak ve bu durum, kamu düzenini koruma amacı taşımaktadır. Valilik, bu yeni düzenlemelerle birlikte hem vatandaşların hem de turistlerin İstanbul'da daha huzurlu bir deneyim yaşamalarını hedeflemektedir.
