Mastürbasyon Bağımlılığı Nedir?
Mastürbasyon, güvenli bir cinsel aktivitedir. Mastürbasyon dahil olmak üzere cinsel uyarılmanın ve seksin faydaları hem fiziksel hem zihinseldir. Stresi azaltmaya, ruh halini iyileştirmeye, kaygı ve depresyonu önlemeye, daha iyi uyumaya yardımcı olan mastürbasyon, çiftlerin birbirlerinin istek ve ihtiyaçlarını daha iyi anlamasına katkıda bulunur. Bu sayede cinsel ilişkide rahat olma yolları arasında da yer alan mastürbasyon; cinsel gerginliği gidererek erkeklerde ve kadınlarda cinsel isteksizlik ile baş etme konusunda da fayda sağlayabilir.1
Aşırı mastürbasyon yapma eğilimi ise mastürbasyon bağımlılığı olarak tanımlanabilir. Amerikan Psikoloji Derneği (APA) mastürbasyon bağımlılığını bağımlılık olarak tanımaz ve Ruhsal Bozuklukların Tanısal ve İstatistiksel El Kitabı'nda (DSM-5) da bu durum bir psikiyatrik bozukluk olarak yer almaz. Bir diğer deyişle davranışsal bağımlılıkların bir parçası olarak görülebilen mastürbasyon bağımlılığı, medikal tanı kategorilerinden biri değildir. Bu nedenle sağlık profesyonelleri genellikle mastürbasyon bağımlılığı yerine kompulsif mastürbasyon, kompulsif cinsel davranış, hiperseksüalite bozukluğu veya kontrol dışı cinsel davranış terimlerini kullanır. Cinsel davranışlarını kontrol edemeyen kişilerde görülen mastürbasyon bağımlılığı, günlük işlevleri olumsuz etkileyebilir.2,3
Mastürbasyon Bağımlılığının Nedenleri Nelerdir?
Cinsel uyarılmanın ve orgazmın getirdiği yoğun hissi sürekli arzulamak, takıntıya dönüşebilir. Bu noktada mastürbasyon bağımlılığı ortaya çıkabilir. Mastürbasyon bağımlılığı konusunda net bir tıbbi neden belirlenmemiştir. Olası mastürbasyon bağımlılığı nedenleri ve risk faktörleri şu şekilde sıralanabilir:
- Depresyon veya kaygı gibi altta yatan psikiyatrik durumlar, mastürbasyonu ruh halini yükseltmek ve rahatlamak için kullanmayı alışkanlık haline getirmeye neden olabilir.
- Mastürbasyon, stres seviyelerini düşürerek beynin ödül merkezini harekete geçirir ve kişi, her stres yaşadığında mastürbasyon yapma isteği duyabilir.
- Mastürbasyondan sonra beyin kimyasında dopamin artışı gibi bağımlılığı pekiştiren değişiklikler yaşanabilir. Bu değişikliklere duyulan istek, kompulsif cinsel davranışları tetikleyebilir.
- Beyin kimyasallarının doğal dengesizliği ve Parkinson gibi nörolojik hastalıklar, kompulsif cinsel davranışlara yol açabilir.
- Erken çocuklukta travma, cinsel istismar, nörobiyolojik açıdan bağımlılığa yatkınlık, ailede bağımlılık öyküsü davranışsal bağımlılıklara yol açabilen risk faktörleri arasındadır.
Mastürbasyon Bağımlılığı Belirtileri Nelerdir?
Uluslararası Cinsel Tıp Derneği'ne göre, mastürbasyon için normal bir sıklık yoktur. Bazı insanlar her gün, haftada bir veya ayda bir mastürbasyon yaparken bazıları hiç mastürbasyon yapmamayı tercih edebilir. Düzenli olarak mastürbasyon yapmak mutlaka bir sorun olduğunu göstermez, ancak davranışın aşırı veya takıntılı hale gelmesi kişinin hayatını olumsuz etkileyebilir.1 Kadınlarda mastürbasyon bağımlılığı ile erkeklerde mastürbasyon bağımlılığı belirtileri aynıdır. Başlıca mastürbasyon bağımlılığı belirtileri, şu şekilde sıralanabilir.
- Mastürbasyonun çok fazla zaman alması, özel hayatın veya iş hayatının bundan zarar görmesi
- Mastürbasyon nedeniyle randevulara geç kalmak, etkinlikleri iptal etmek veya sosyal ortamlardan erken ayrılmak
- Mastürbasyonun orgazm olma veya bir partnerle cinsel ilişki kurma yeteneğini olumsuz etkilemesi
- Kamuya açık yerlerde başta olmak üzere uygun olmayan yerlerde mastürbasyon yapmak
- Cinsel istek ve uyarılma olmadığı halde mastürbasyon yapmak
- Öfke, kaygı, stres veya üzüntü gibi olumsuz duygularla başa çıkmak için mastürbasyon yapmak
- Mastürbasyon sırasında veya sonrasında suçlu ya da üzgün hissetmek
- Sık sık mastürbasyon yapmayı düşünmek ve bu düşünceleri kontrol etmekte zorlanmak
Kronik Mastürbasyon Tehlikeli midir?
Mastürbasyon hakkında bilimsel araştırmalarla kanıtlanmamış olsa da yaygın olarak inanılan çeşitli mitler bulunur. Örneğin sık mastürbasyon yapmak; kısırlığa, sperm sayısında azalmaya, hormonal dengesizliğe, sertleşme bozukluğuna, penis şeklinde değişikliğe, cinsel isteksizliğe, akneye, görme bozukluğuna neden olmaz.1
Mastürbasyon, tehlikeli olarak tanımlanamasa da mastürbasyon bağımlılığı olan kişilerin dürtülerine göre hareket etmeleri, profesyonel ve kişisel yaşamlarını olumsuz etkileyebilir. Kompulsif, sürekli veya kronik mastürbasyon alışkanlığı şunlara neden olabilir:
- Sık mastürbasyon yapanlar, partnerli cinsel ilişkilerde daha düşük cinsel tatmin ve özgüven sorunu yaşayabilir.
- Erkeklerde, mastürbasyon sırasında penisi çok sıkı kavramak hafif şişliğe veya ödeme neden olabilir.
- Mastürbasyon çok şiddetli olduğunda sürtünme, cilt tahrişine yol açabilir. Mastürbasyon kaynaklı cilt tahrişi genellikle hafiftir ve birkaç gün içinde kendiliğinden geçer.
- Mastürbasyon bağımlılığı, suçluluk veya utanç gibi olumsuz duyguları tetikleyebilir.
Mastürbasyon Bağımlılığı Nasıl Tedavi Edilir?
Mastürbasyonun kısırlığa neden olduğuna dair mitler doğru değildir. Ancak yoğun, tekrarlayan ve kontrol edilemeyen cinsel dürtülerin ve davranışların kişinin hayatındaki olumsuz etkileri katlanarak artabilir. Bu nedenle mastürbasyon bağımlılığından kurtulmak önem taşır. Peki, mastürbasyon bağımlılığından nasıl kurtulunur? Fiziksel etkinliklere ve yüz yüze ilişkilere daha çok zaman ayırmak, mastürbasyon yapmak için yalnız kalma dürtüleri hafifletmeye yardımcı olabilir. Odağı mastürbasyondan yoga, meditasyon, koşu gibi diğer tatmin edici etkinliklere kaydırmak bağımlılığı kontrol altına almaya yardımcı olabilecek başlıca önlemlerdir.2
Mastürbasyon bağımlılığı sorununu kendi başına çözmekte zorlananlar bir psikiyatri uzmanından, cinsel terapistten ya da konusunda uzman bir psikologdan profesyonel yardım alabilir. Mastürbasyon bağımlılığı tedavisi için onaylanmış bir ilaç yoktur. Bazı durumlarda psikiyatrist, altta yatan depresyon, kaygı gibi nedenlere yönelik ilaç tedavisi önerebilir. Hiperseksüalite bozukluklarının tedavisinde psikoterapiye başvurulur. Psikoterapi, mastürbasyon bağımlılığının altında yatan nedenleri belirlemeye ve bu davranışı azaltmak için stratejiler geliştirmeye olanak tanır. Kontrol dışı davranış, basit ve anlaşılır görünse de altta yatan nedenleri anlamak ve çözmek aylar veya yıllar alabilir.2,3,4
Uyarı: Bu metin kişileri konu özelinde objektif bir şekilde bilgilendirme amaçlı yazılmıştır.
Abdi İbrahim Medikal İçerik Ekibi tarafından hazırlanmıştır.
Kaynakça
