Rize'nin Çayeli ilçesine bağlı Yanıkdağ köyünde, bir bahçede yükselen çay ağacı görenleri şaşırtıyor.
Hasan Bekir'e ait arazide bulunan ağaç, yaklaşık 70 yıldır budanmadan büyüyerek 5 metre yüksekliğe ve 70 santimetre gövde çapına ulaştı.
Kar yağışı nedeniyle bazı dalları zarar gören bu doğal varlık, Doğu Karadeniz'de çay tarımı yapılan alanlarda nadir görülen bir örneği temsil ediyor.
Bölgede çalışma yapan Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Mühendislik ve Mimarlık Fakültesi Peyzaj Mimarlığı Bölümü Öğretim Üyesi Prof.Dr.Turan Yüksek, ağacın eşine az rastlanır büyüklükte olduğunu belirtti.
Envanter çalışmalarında kentte bu şekilde sadece iki çay ağacı tespit ettiklerini kaydeden Yüksek, Doğu Karadeniz'de bu büyüklükte örneklerin yok denecek kadar az olduğunu vurguladı.Prof.Dr.Yüksek, "Doğal ekosisteminde olduğu için biz bu alanı ziyaret ettik.
Bu alanda örneklerimizi de aldık projelendirmemizi de yaptık.
Hem bu alanın ekolojik değerlendirmesini, toprak özellikleriyle birlikte hem de peyzaj açısından planlama ve tasarım çalışmalarını yaptık ve yayınladık." dedi.
Ağacın yaşı nedeniyle anıtsal bir değer taşıdığını ifade eden Yüksek, Rize'nin iklimsel değişimlerinin tanığı olan bu varlığın iyi bir gen kaynağı olduğunu söyledi. Çay bitkisinin Türkiye'deki gelişim serüvenine ışık tutabileceğini belirten Yüksek, korunması halinde buranın bireysel fotoğraf çekimleri için cazibe merkezi olabileceğini kaydetti.
Ayrıca özel günler için anlamlı görüntülerin alınabileceğini belirten Yüksek, ağacın ekoturizm için önemli bir kaynak değeri taşıdığını aktardı.Bahçenin sahibi Hasan Bekir, ağacın yaklaşık 70 yıl önce dedesi Ali Bekir tarafından oluşturulan çay bahçesinden kalma bir hatıra olduğunu anlattı.
Dedesinin bıraktığı sürgünü kesmediğini belirten Bekir, ağaca yoğun ilgi olduğunu ancak bireysel bakım yapamadıklarını dile getirdi.Hasan Bekir, "Gelen giden bayağı insan var.
Ağacı ziyaret edenler var.
Ağaçla bireysel olarak ilgilenemiyoruz.
Tarihi açısından yetkili kurumlar gelip bu ağaçla ilgilenirlerse inanın seviniriz. Çünkü tarihe tanıklık yapmış olan ilk dönemlerinden bugüne kadar gelmiş olan bir eser.
Bir anıt ağaç olarak koruma altına alınırsa seviniriz." diye konuştu.
Köy sakinlerinden Mehmet Çakıroğlu da ağacı görünce şaşırdığını belirtti. Çaycılıkla geçinen ailelerin torunları olarak dedelerinden dinledikleri çayın bölgeye geliş hikayesini canlandıran bu ağacın, o dönemden beri toplanmadan bugünlere geldiğini ifade etti. Çakıroğlu, anıt ağaç olarak tescillenmesi durumunda değerinin daha da artacağını söyledi.
