Türkiye, 15 Temmuz Şehitler (Boğaziçi) ve Fatih Sultan Mehmet (FSM) köprüleri ile Karayolları Genel Müdürlüğü'ne (KGM) ait otoyolların işletme haklarını özel sektöre devretme yönünde çalışmalarını sürdürüyor. Bu kapsamda, hangi yöntemlerin kullanılacağı henüz netlik kazanmış değil. Yerli ve uluslararası yatırımcılar da bu süreçte hazırlıklarını hızlandırmış durumdalar.
Yerli ve Yabancı Yatırımcıların İlgisi
Fransız altyapı yatırım şirketi Meridiam SAS, İstanbul’daki Boğaziçi ve Fatih Sultan Mehmet köprülerinin işletme haklarını almak için Makyol İnşaat ile potansiyel bir konsorsiyum oluşturmayı değerlendiriyor. Bloomberg'in haberine göre, Meridiam SAS, köprülerin işletme hakkı için teklif verme sürecinde aktif rol almak istiyor. Bu ortaklık, devlete ait varlıkların özel sektöre devredilmesi öngörülen özelleştirme programı çerçevesinde gerçekleşmesi planlanıyor. Gizli görüşmeler yapıldığı için kimlikleri açıklanmayan kaynaklar, diğer Türk müteahhit şirketlerin de uluslararası firmalarla ortaklıklar kurup, ihaleye katılmayı düşündüğünü bildirdi.
25 Yıllık İşletme Hakkı Transferi
ANKA'nın haberine göre, Karayolları Genel Müdürlüğü'nün işletmekte olduğu köprü ve otoyolların işletme hakkı devri için 25 yıllık bir süre planlanıyor. Bu modelde, köprüler ve otoyolların mülkiyetinin devlette kalacağı belirtiliyor. Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdülkadir Uraloğlu, daha önce yaptığı bir açıklamada, bu özelleştirme işleminin bir satış değil, işletme hakkının devredilmesi olarak değerlendirileceğini ifade etti. Bakan, yolların bakımı için önemli miktarda kaynak harcandığını belirterek, Hazine Bakanlığı ile birlikte bu projelerin ekonomik yararını araştırdıklarını sözlerine ekledi.
İki Farklı Özelleştirme Yöntemi
Özelleştirme sürecinde kullanılacak yöntemler de titizlikle inceleniyor. Seçeneklerden biri, yolların ekonomik göstergelere ve yapısal özelliklere göre gruplara ayrılarak ayrı ayrı ihale edilmesi. Diğer bir seçenek ise, köprüler ve otoyolların tek paket olarak devredilmesi biçiminde. Henüz hangi yöntemin kesin olarak uygulanacağına dair bir karar söz konusu değil. Kaynaklar, köprü ve otoyolların bir bütün halinde mi yoksa ayrıştırılarak mı işletme haklarının devredileceği üzerine çalışmaların sürdüğünü aktarıyor.
Geçmişteki İhale Tecrübesi
Türkiye, köprü ve otoyolların özelleştirilmesine yönelik 2013 yılında da bir ihale süreci başlatmıştı. Bu ihalede, sekiz otoyol ile Boğaziçi ve Fatih Sultan Mehmet köprülerinin bağlantı yollarını kapsayan 25 yıllık işletme hakkı için en yüksek teklif 5,7 milyar dolar olarak gelmişti. Ancak, Koç Holding, Ülker Grubu'na ait Gözde Girişim ve Malezyalı UEM Group’tan oluşan konsorsiyumun teklifi düşük bulunarak ihale iptal edilmişti. O dönem, özelleştirmeden yaklaşık 7 milyar dolarlık gelir hedeflendiği ifade edilmişti.