Rus enerji devi Gazprom, Amerika Birleşik Devletleri'nin Avrupa sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) pazarındaki etkisinin fiyatları artırdığı görüşünü dile getirdi. Gazprom'un Departman Başkan Yardımcısı Kiril Polous, Endonezya'daki “IndoPacific LNG Summit 2026” etkinliğinde Avrupa'nın enerji arz yapısı üzerine yaptığı konuşmada, LNG'nin boru hattı ile taşınan doğal gaza nazaran daha güvenilir olduğu iddialarını sorguladı.
Avrupa'nın LNG İthalatında ABD'nin Yükselişi
Bir zamanlar Avrupa'nın büyük ölçüde Rus doğal gazına bağımlı olduğunu hatırlatan Polous, günümüzde kıtanın LNG ithalatının yüzde 60'ını Amerika'nın karşıladığını ifade etti. Özellikle Almanya'nın LNG alımlarında, ABD'nin oranının yüzde 90'ı aştığını belirterek, Washington'un Avrupa pazarındaki hakimiyetine dikkat çekti. Polous, geçmişte Rus gazına dayanan sistemin yerini alan bu yeni yapı ile fiyatların dramatik bir artışa geçtiğini, doğal gaz fiyatlarının, Avrupa’ya önemli miktarlarda Rus gazının sevk edildiği dönemle kıyaslandığında üç katına kadar çıktığını vurguladı. Bu durum, ABD'nin enerjideki etkisini artırmaya devam ettiğini gösteriyor.
Stratejik Geçiş Noktalarının Riskleri
Katar'ın uzun süre dünya çapında LNG pazarında önemli tedarikçilerden biri olduğunu belirten Polous, deniz yoluyla yapılan gaz sevkiyatlarının çeşitli risklere maruz kaldığını da söyledi. Hürmüz, Malakka ve Bab el-Mendeb boğazları ile Panama Kanalı gibi kritik geçiş noktalarında yaşanabilecek sorunların LNG tedarik süreçlerini etkileyebileceği konusunda uyardı. Ayrıca, üretim tesislerinde meydana gelebilecek kesintilerin de bu süreci olumsuz yönde etkileyebileceğini belirten Polous, bu risklerin gün geçtikçe önem kazandığını dile getirdi. Gazprom'un bu yıl sonrasındaki stratejileri ve planları bu tür olası tehditlere karşı nasıl bir yaklaşım izleyeceğini merak konusu haline getiriyor.
Gazprom'un Avrupa Pazarındaki Düşüşü
Ukrayna savaşı öncesinde Avrupa'nın en büyük doğal gaz tedarikçisi olan Gazprom, 50 yıllık boru hattı yatırımları sayesinde 2022'ye kadar kıtadaki pazar payını yüzde 40 seviyesine kadar çıkarmayı başarmıştı. Ancak, uygulanan yaptırımlar nedeniyle Avrupa'daki birçok müşterisini ABD, Katar ve Norveç gibi alternatif tedarikçilere kaybetmesi, şirketin sevkiyat hacmini büyük ölçüde azaltmış durumda. Gazprom'un Avrupa'ya gönderdiği doğal gaz miktarı, 2021 yılında 201,7 milyar metreküp iken, 2025 yılında bu miktarın yaklaşık 18 milyar metreküpe düşmesi bekleniyor. Bu durum, Gazprom'un Avrupa pazarındaki etkisinin ne denli azaldığını göstermektedir ve şirketin gelecekte nasıl bir strateji izleyeceği konusunda soru işaretleri doğurmaktadır.
