Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2026 yılı Hanehalkı Bilişim Teknolojileri Kullanım Araştırması'nın sonuçlarını kamuoyuyla paylaştı. Araştırma, Türkiye'deki ailelerin bilişim teknolojilerine erişim ve kullanımlarını detaylı bir şekilde ele alıyor. Çalışma, özellikle internet ve e-devlet hizmetlerinin kullanım oranları, e-ticaret alışkanlıkları ve mobil teknolojilerin bireyler üzerindeki etkileri üzerine yoğunlaşıyor.
İnternet Kullanım Oranları Artış Gösterdi
2025 yılında 16-74 yaş arasındaki bireylerin internet kullanım oranı yüzde 90,9 olarak tespit edilirken, bu oran 2026 yılında yüzde 92,3'e yükseldi. Bu artış, ülke genelinde internet erişiminin yaygınlaştığını gösteriyor. Cinsiyet ayrı olarak değerlendirildiğinde, erkek bireylerde internet kullanım oranı yüzde 94,8, kadınlarda ise yüzde 89,9 olarak kaydedildi. Bu veriler, özellikle genç nüfusun dijital dünyaya olan ilgisinin arttığını ve kadınların da internet kullanımında daha aktif hale geldiğini ortaya koyuyor.
E-devlet Hizmetlerine Yönelim Artıyor
Son bir yıl içinde devlet kurumlarının web siteleri ve uygulamalarını kullanarak internet üzerinden kamu hizmetlerinden faydalanan bireylerin oranı yüzde 76 olarak belirlendi. Bu oran, erkeklerde yüzde 82,7, kadınlarda ise yüzde 69,4 şeklinde gözlemlendi. E-devlet hizmetlerini inceleyen yaş grubu verileri ise dikkat çekici. 25-34 yaş aralığında yüzde 93 gibi yüksek bir kullanım oranı söz konusuyken, 65-74 yaş grubunda bu oran sadece yüzde 31,3 olarak tespit edildi. Bu durum, gençlerin dijital hizmetlere daha yatkın olduğunu; yaşlı kesimin ise bu hizmetlere erişimde zorluklar yaşadığını gösterebilir.
Bireylerin E-devlet Hizmetleri Kullanım Amaçları
Bireylerin e-devlet hizmetlerine olan yöneliminde en çok tercih edilen alan, resmi kuruluşlardan kişisel bilgilere erişim oldu. Bu tür kullanım, yüzde 65,6 oranıyla birinci sırada yer aldı. İkinci sırada, kamu hizmetleri veya kurumlarından randevu almak veya rezervasyon yaptırmak yer alırken, bu oran yüzde 52,6 olarak kaydedildi. Üçüncü sıradaki kullanım amacı ise kamu kuruluşlarına ait web sitelerinden bilgi edinmek, bu oran da yüzde 45,7 oldu. Bireylerin e-devlet hizmetlerini hangi amaçlarla kullandığı, devletle olan etkileşimlerini ve dijitalleşmenin toplumsal seyrini net bir şekilde ortaya koymaktadır.
E-ticaret Alışkanlıkları ve Artışlar
2025 yılında internet üzerinden mal veya hizmet satın alma oranı yüzde 55,7 iken, 2026 yılında bu oran yüzde 60’a yükselmiş durumda. İnternetten alışveriş yapma konusunda erkekler yüzde 63,4 oranıyla öne çıkarken, kadınların oranı yüzde 56,6 olarak belirlendi. Yapılan araştırmalar, bireylerin alışveriş alışkanlıklarını daha düzenli hale getirdiklerini ve internetin alışverişteki yerinin giderek arttığını gösteriyor. Ayrıca, son üç ay içinde mal veya hizmet satın alan bireylerin oranı ise yüzde 48,3 olarak kaydedildi ki bu da dijital alışverişin artışını yansıtıyor.
Eğitim Faaliyetleri ve İnternet Kullanımı
Son üç ayda internet üzerinden eğitim, mesleki veya özel amaçlarla öğrenim gören bireylerin oranı, 2026 yılında önceki yıla göre 5,2 puan artarak yüzde 22,9’a ulaştı. Bu durum, dijital eğitim imkanlarının ve online öğrenme platformlarının bireyler üzerindeki etkisinin giderek arttığını göstermektedir. Cinsiyet bazında değerlendirildiğinde, erkeklerin oranı yüzde 22,4, kadınların ise yüzde 23,5 olarak belirlenmiştir. Eğitimde dijitalleşmenin etkisinin büyüdüğü günümüzde, internet üzerinden okuma ve öğrenme etkinliklerine yönelim daha da artmaktadır.
Sosyal Medya Kullanım Alışkanlıkları
Araştırma sonuçlarına göre, bireylerin en çok kullanılan sosyal medya ve mesajlaşma uygulamaları arasında WhatsApp yüzde 90,0 ile ilk sırada yer alırken, YouTube yüzde 77,6 ve Instagram ise yüzde 71,1 ile onu takip etti. Kadın ve erkeklerin kullandıkları uygulamalar arasında farklılıklar söz konusu. Erkeklerin WhatsApp kullanımı yüzde 92,5 iken, kadınlar arasında bu oran yüzde 87,6 olarak kaydedildi. YouTube ve Instagram kullanımları da cinsiyete göre belirgin farklılıklar gösteriyor. Sosyal medyanın sosyal hayatın ayrılmaz bir parçası haline geldiği bu dönemde, bireylerin bu platformları nasıl kullandığı önemli bir araştırma konusu haline geliyor.
Akıllı Cihazların Kullanımı ve Tercihler
İnternet bağlantısıyla çalışan cihazların tercih edilmesi de dikkat çeken bir başka unsur. İnternet kullanıcılarının yüzde 62'si internet bağlantılı televizyonları tercih etti. Ayrıca, internet bağlantılı diğer ev aletleri ise yüzde 18,6'lık bir kullanıcı oranına sahipken, akıllı saatler gibi diğer cihazlar yüzde 16,7 oranıyla öne çıkıyor. Bu veriler, evlerde akıllı teknolojilerin kullanımının artmasını ve bireylerin günlük hayatlarının dijitalleştiğini açıkça ortaya koymaktadır. Kullanıcıların tercihleri, dijital dünyanın daha entegre bir hale geldiğini göstermektedir.
Ürün Satın Alma Alışkanlıkları
Son üç ayda internet üzerinden cep telefonu, tablet veya bilgisayar satın alan bireylerin önemli bulduğu noktalar arasında fiyat, donanım özellikleri, enerji verimliliği ve marka gibi unsurlar yer aldı. Araştırmaya göre, bireylerin yüzde 89,3'ü fiyatı en önemli etken olarak belirtirken, bunu yüzde 74,7 ile donanım özellikleri takip etti. Bireylerin satın alma alışkanlıkları, teknoloji pazarındaki rekabeti ve tüketici davranışlarını anlamak açısından önemli bir göstergedir. Alışveriş yaparken nelere dikkat ettikleri, markaların stratejilerini de şekillendirebilir.
