Türkiye'de yaz sezonunun başlamasıyla birlikte sahil bölgelerinde kısa süreli konut kiralama talebi hızla yükseliyor.
Bu yoğunlukla paralel olarak sahte ilanlar, kapora dolandırıcılıkları ve sözleşme ihlalleri de tüketicilerin karşılaştığı en büyük sorunlar arasında yer alıyor.
Tüketici örgütleri, vatandaşların hem tatil öncesinde hem de mağduriyet yaşadıklarında izlemeleri gereken yasal yollar konusunda uyarılarda bulunuyor.Tüketiciler Konfederasyonu (TÜKON) Genel Başkan Vekili Aziz Koçal, özellikle sosyal medya ve doğrulanmamış sitelerdeki sahte ilanlar nedeniyle ciddi maddi kayıplar yaşandığını belirtti.
Koçal, tüketicilerin çoğunlukla ilandaki evle teslim edilen evin farklı olduğu, fotoğrafların gerçeği yansıtmadığı, vaadedilen manzara veya havuz özelliklerinin bulunmadığı gibi durumlarla karşılaştıklarını aktardı.
Hijyen sorunları, çalışmayan hizmetler veya depozitoların haksız kesilmesi de sıkça şikayet edilen diğer konular arasında yer alıyor.Gayrimenkul Hukuku Derneği Başkanı Ali Güvenç Kiraz, dolandırıcılığa karşı en etkili korumanın kiralama öncesindeki titiz kontrollerden geçtiğini vurguladı.
Kiraz, vatandaşların kısa süreli kiralama yapılacak konutun yasal izinlere sahip olup olmadığını ve işlemi yapan kişinin gerçekten ev sahibi veya yetkili temsilci olduğunu mutlaka teyit etmesi gerektiğini söyledi.Kiraz, şunları kaydetti:"Yazlık kiralamalarda öncelikle konutun kısa süreli kiralamaya uygun izinlere sahip olup olmadığı ve kiralama işlemini yapan kişinin gerçekten ev sahibi ya da yetkili kişi olduğu teyit edilmeli.
Tüm bilgiler ve yasal izinler teyit edilmeden asla 'kapora veya ön ödeme talebi' kabul edilmemeli ve para gönderilmemelidir.
Sözleşmede kiralama süresi, konaklayacak kişi sayısı, ödeme ve iade koşulları ile elektrik, su ve aidat gibi giderler açıkça düzenlenmeli."Uzmanlar, yazılı sözleşme yapılmadan herhangi bir ödemenin gerçekleştirilmemesi konusunda ısrarla uyarıyor.
Kiraz, konutun tanıtılandan farklı özellikler taşıması halinde tüketicinin ödediği bedelin iadesini talep edebileceğini belirtti.
Ayrıca evin teslim alınması ve teslim edilmesi sırasında mevcut durumun fotoğraf ve görüntülerle kayıt altına alınmasının, sonradan çıkabilecek hasar ve depozito uyuşmazlıklarının önüne geçeceğini ifade etti.Aziz Koçal da tüketicilerin yalnızca fiyatı değil güvenilirliği de dikkate alması gerektiğini, mümkün olduğunca kurumsal rezervasyon platformlarını tercih etmesi gerektiğini vurguladı.
Koçal, "İlan bilgilerinin ekran görüntüsü mutlaka alınmalı, fotoğraflar, adres bilgileri ve kullanıcı yorumları dikkatle incelenmelidir.
Yazılı sözleşme yapılmadan ödeme gerçekleştirilmemelidir." dedi.Taahhüt edilen özelliklerin sağlanmaması durumunda tüketicilerin öncelikle eksiklikleri fotoğraf ve video ile belgeleyerek işletmeye yazılı bildirimde bulunması gerekiyor.
Sorunun giderilmemesi halinde tüketici, sözleşmeden dönme, ödenen bedelin iadesini isteme, ayıp oranında indirim talep etme ve uğranan zararların tazminini isteme haklarına sahip bulunuyor.Tüketiciler Derneği (TÜDER) Genel Başkanı Levent Küçük, ayıplı hizmet durumunda yapılan tüm masrafların belgelenerek talep edilebileceğini, tüm yazışmaların ve ödeme dekontlarının saklanmasının önemli olduğunu kaydetti.
Küçük, uyuşmazlık tutarının 186 bin liraya kadar olan kısmı için tüketici hakem heyetlerine başvurulabileceğini, üzerindeki tutarlar için ise tüketici mahkemelerine gidilebileceğini belirtti.Aziz Koçal, piyasa fiyatının çok altındaki tekliflerin şüpheyle değerlendirilmesi gerektiğini, acele ödeme baskısı oluşturan kişilere itibar edilmemesi gerektiğini söyledi.
Koçal, "Piyasa fiyatının çok altında sunulan teklifler şüpheyle değerlendirilmeli, acele ödeme baskısı oluşturan kişilere kesinlikle itibar edilmemelidir.
Dolandırıcılık şüphesi bulunuyorsa vakit kaybetmeden en yakın kolluk birimine veya Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunmalıdır." diye konuştu.Ev sahipleri açısından ise kısa süreli kiralama yapabilmek için kat maliklerinin oy birliğiyle onayının alınması, kimlik bildirim yükümlülükleri başta olmak üzere yasal düzenlemelere uyulması gerekiyor.
Aksi takdirde yüksek tutarlı idari para cezalarıyla karşılaşılabiliyor.
