Bir Çay Bahçesinden Ortalama Ne Kadar Çay Çıkar?
Rize’de çay üretimi genellikle dönüm (1000 metrekare) üzerinden hesaplanıyor. Çay tarımı yapan üreticilerin verdiği bilgilere göre iyi bakılmış bir bahçede ortalama verim şu şekilde:
1 dönüm çay bahçesi: yaklaşık 1 – 1,5 ton yaş çay
5 dönüm çay bahçesi: yaklaşık 5 – 7 ton yaş çay
10 dönüm çay bahçesi: yaklaşık 10 – 15 ton yaş çay
Rize’de birçok aileye ait çay bahçeleri ortalama 5 ile 10 dönüm arasında değiştiği için sezon boyunca bir bahçeden 5 ila 15 ton arasında yaş çay toplanabildiği belirtiliyor.
Çay Sezonu Yılda Kaç Kez Hasat Ediliyor?
Karadeniz’de çay üretimi yıl içinde 3 sürgün (hasat dönemi) şeklinde yapılıyor.
Birinci sürgün: Mayıs – Haziran
İkinci sürgün: Temmuz
Üçüncü sürgün: Ağustos – Eylül
En verimli dönem genellikle birinci sürgün olarak kabul ediliyor. Bu dönemde hem kalite hem de miktar daha yüksek oluyor.
Verimi Etkileyen Faktörler
Rize’de bir çay bahçesinden çıkan ton miktarı birçok faktöre bağlı olarak değişiyor. Uzmanlar verimi etkileyen başlıca unsurları şöyle sıralıyor:
Bahçenin yaşı ve bakım durumu
Gübreleme ve budama işlemleri
Toprak yapısı
Yağış miktarı ve iklim koşulları
Çayın doğru zamanda toplanması
Düzenli bakım yapılan bahçelerde verim %30’a kadar artabiliyor.
Yaş Çaydan Ne Kadar Kuru Çay Elde Edilir?
Toplanan çay fabrikalarda işlendikten sonra kuru çaya dönüşüyor. Ortalama olarak:
4 – 5 kilogram yaş çaydan 1 kilogram kuru çay elde ediliyor.
Örneğin bir bahçeden sezon boyunca 10 ton yaş çay toplanırsa yaklaşık 2 – 2,5 ton kuru çay üretilebiliyor.
Rize Türkiye Çay Üretiminin Merkezi
Türkiye’de çay üretiminin yaklaşık %60’tan fazlası Rize’de gerçekleşiyor. Çay üretimi; Rize’nin yanı sıra Trabzon, Artvin ve Giresun’un bazı bölgelerinde de yapılıyor. Ancak çay denince akla gelen ilk şehir hâlâ Rize olmaya devam ediyor.
