Son günlerde ATM'lerde para yatırma ve çekme işlemleri sırasında yaşanan "para yutma" ve "bloke" şikayetlerinde dikkat çeken bir artış yaşanıyor.
Birçok banka müşterisi ATM kullanım kurallarında gizli bir değişiklik yapılıp yapılmadığını merak ederken, konunun uzmanları durumun yeni nesil cihazlardaki gelişmiş güvenlik yazılımlarından ve kullanıcı alışkanlıklarından kaynaklandığını belirtiyor.
Modern ATM'ler; dolandırıcılık girişimleri, unutulan paralar ve mekanik arıza risklerine karşı otomatik koruma sistemleriyle donatıldığı için şüpheli gördüğü durumlarda parayı doğrudan bloke haznesine çekerek işlemi durduruyor.Kritik 30 saniye kuralı gözden kaçmamalıATM işlemlerinde kullanıcıların en çok yanıldığı noktaların başında zamanlama geliyor.
Cihazlar, para sayım işleminin tamamlanmasının ardından kullanıcıdan ekran üzerinden onay istiyor ya da iade edilen paranın hazneden geri alınması için belirli bir süre tanıyor.
Uzmanlar, bu sürenin ortalama 30 saniye olduğunu belirterek, süre sınırının aşılması halinde sistemin paranın unutulduğunu ya da bir güvenlik riski doğduğunu varsaydığını ifade ediyor.
Sistem bu aşamada parayı otomatik olarak korumalı bloke haznesine çekiyor ve güvenlik gerekçesiyle işlem sonlandırılıyor.Yıpranmış ve düzensiz banknotlar risk oluşturuyorYeni nesil ATM'lerde yer alan yüksek hassasiyetli optik sensörler, hazneye bırakılan paraların fiziksel durumunu en ince ayrıntısına kadar analiz ediyor.
Katlanmış, kıvrılmış, aşırı yıpranmış, nemlenmiş ya da üzerinde bant, ataş, iğne gibi yabancı cisimler bulunan banknotlar sistem tarafından "riskli" olarak kodlanıyor.
Aynı zamanda deste halinde, düzeltilmeden ve düzensiz bir şekilde hazneye bırakılan paralar da sayım mekanizmasını bozabileceği için cihaz tarafından kabul edilmeyebiliyor.
ATM, mekanik bir sıkışmayı ve donanım hasarını önlemek adına bu paraları doğrudan bloke bölmesine aktarıyor.Teknik arızalar ve anlık bağlantı kesintileriKullanıcı kaynaklı durumların yanı sıra, ATM ile bankanın ana veri merkezi arasındaki anlık iletişim kopmaları da işlemleri kesintiye uğratabiliyor.
Para hazneye yerleştirildikten veya onay verildikten hemen sonra yaşanan veri akışı problemlerinde, sistem işlemin eksik ya da hatalı kaydedilmesini önlemek amacıyla kendini kilitliyor.
Yoğun kullanıma bağlı olarak para sayma bantlarında veya iç mekanizmada meydana gelen elektriksel ve donanımsal arızalar da paranın içeride kalmasına yol açan diğer teknik etkenler arasında sıralanıyor.ATM paranıza el koyarsa ne yapmalısınız?Uzmanlar, ATM'de parası sıkışan vatandaşların öncelikle sakin kalmalarını ve cihazın başından ayrılmamalarını tavsiye ediyor. İlk olarak işlemin yapıldığı ATM'nin üzerinde yazan benzersiz cihaz numarasının (terminal kodu) ve olayın gerçekleştiği saat bilgisinin kaydedilmesi gerekiyor.
Ardından vakit kaybetmeden ilgili bankanın müşteri hizmetleri aranarak "ATM İtiraz Kaydı" oluşturulmalı.
Bankalar, periyodik olarak yapılan ATM kasa mutabakatı (sayımı) sırasında kasada fazla çıkan tutarı tespit ediyor.
Kamera kayıtları ve işlem logları incelendikten sonra, hak sahibi olduğu kesinleşen müşterinin parası hesabına iade ediliyor.
Dolayısıyla, ATM'nin parayı yutması kalıcı bir maddi kayıp anlamına gelmiyor.
