Rize’nin Güneysu ilçesine bağlı Başköy köyünde, yıllar önce kurulan hidroelektrik santrallerin (HES) dere üzerindeki etkisi yeniden tartışma konusu oldu. Köy halkı, özellikle son aylarda derelerde neredeyse hiç su kalmadığını, canlı yaşamının tamamen yok olma seviyesine geldiğini belirterek tepkilerini dile getirdi.
Başköy Köyü Muhtarı Kemal Baltacı, rizetakip.com’a yaptığı açıklamada deredeki su seviyesinin kritik eşiğin de altına indiğini ifade etti. Baltacı, durumu şu sözlerle özetledi:
“Derede bir gram can suyu yok. Senelerdir kırmızı benekli alabalıkların yaşam alanı olan bu dere artık tamamen kuruma noktasına geldi. Sadece balıklar değil, dere ekosistemi içindeki bütün canlılar yok oldu. Biz çocukken burada suyun sesi eksik olmazdı, şimdi dere yatağı taş gibi kurudu.”
Su çekilmesinin en net görüldüğü noktanın Yıldız Mahallesi Varcivan mevkii olduğunu belirten Baltacı, köylülerin durumdan büyük kaygı duyduğunu söyledi. Baltacı, yaşanan sorunların sadece bir dere değil geniş çaplı bir ekosistem meselesi olduğuna dikkat çekerek şöyle konuştu:
“Vatandaşlarımız haklı olarak tepki gösteriyor. Çünkü su hayattır. Bugün bu dere kuruduysa yarın toprağımız kuruyacak. Tarım zarar görecek, hayvanlar susuz kalacak. Bu sadece bir derenin meselesi değil, memleketin geleceği meselesidir.”
“Can suyu bırakılmalı, denetimler artırılmalı”
Muhtar Baltacı, HES’lerin can suyu bırakma yükümlülüğünün etkin şekilde denetlenmesi gerektiğini vurgulayarak yetkililere çağrıda bulundu:
“Biz yatırım karşıtı değiliz. Kimseye düşmanlığımız yok. Ama dere tamamen ölürse bunun geri dönüşü olmaz. Can suyu bırakılmalı, denetimler sıkılaştırılmalı. Halkın bu feryadı duyulmalı.”
Köylüler endişeli: “Gelecek yıllarda daha büyük sorunlar olur”
Başköy’de yaşayan vatandaşlar ise HES’lerin kontrolsüz su toplaması nedeniyle gelecek yıllardan endişeli. Köylüler, derelerin eski doğal akışına kavuşması ve canlılığın geri gelmesi için acil çözüm talep ediyor.
