ABD Kongresi’nde, Türkiye’nin F-35 savaş uçağı programına yeniden dahil edilmesini engellemeye yönelik yeni bir girişim başlatıldı.
Nevada Demokrat Temsilciler Meclisi üyesi Dina Titus’un öncülük ettiği girişim kapsamında, Temsilciler Meclisi liderliğine gönderilmek üzere bir mektup hazırlandığı belirtildi.
Mektupta, Türkiye’nin Rus yapımı S-400 hava savunma sistemine sahip olmaya devam ettiği ve CAATSA yaptırımlarıyla ilgili sorunlar çözülmediği sürece, Ankara’nın F-35 programına yeniden alınmaması gerektiği savunuldu.
Girişimin, ABD Başkanı Donald Trump’ın NATO Genel Sekreteri Mark Rutte ile Beyaz Saray’da yaptığı görüşmenin ardından geldiği belirtildi.
Trump’a, Türkiye’de düzenlenecek NATO Zirvesi öncesinde Ankara’nın savunma talepleriyle ilgili bir soru yöneltilmişti.
Soruda, Türkiye’nin jet motorları ve F-35 savaş uçakları talebine atıf yapılmıştı.
Trump’ın bu soruya olumlu yanıt vermesi, Kongre’de Türkiye’nin F-35 programına dönüşü ihtimaline karşı yeni bir hareketlilik başlattı. “KONGRE YETKİLERİNİ KULLANMAYA HAZIR OLMALI” Hazırlanan mektupta, Temsilciler Meclisi liderliğinden, Trump yönetiminin Türkiye’nin F-35 programına dönüşüne yönelik bir adım atması halinde Kongre’nin yasadan doğan yetkilerini kullanmaya hazır olması istendi.
Bu kapsamda, silah satışlarını denetleyen ABD yasaları uyarınca Kongre’nin “ortak ret kararı” yoluyla süreci durdurmaya çalışabileceği belirtildi.
Söz konusu yasal mekanizma, yönetimin Kongre’ye resmi satış bildirimi yapmasının ardından milletvekilleri ve senatörlere işlemi engelleme girişiminde bulunma imkanı tanıyor.
Mektubun, Temsilciler Meclisi’ndeki Cumhuriyetçi çoğunluk lideri Steve Scalise ile Demokrat azınlık lideri Hakeem Jeffries’e gönderilmesi planlanıyor.
Metinde, Trump yönetiminin ABD yasalarından doğan yükümlülükleri aşamayacağı vurgulandı.
Türkiye’nin S-400 sistemini elinde bulundurmaya devam ettiği sürece, F-35 programına dönüşün hukuken mümkün olmadığı savunuldu.
S-400 ŞARTI ÖNE ÇIKARILDI Mektupta, Türkiye’nin F-35 programına yeniden dahil edilebilmesi için S-400 sisteminin artık Ankara’nın elinde olmaması gerektiği ifade edildi.
Ayrıca Türkiye’nin S-400 sistemini yeniden edinmeyeceğine dair güvence vermesi ve bu sistemle bağlantılı ek teslimatları kabul etmediğini doğrulaması gerektiği belirtildi.
Milletvekilleri, kamuya açık bilgilere göre Türkiye’nin S-400 sistemini tamamen elden çıkardığını ya da yaptırımlara yol açan temel sorunu ortadan kaldırdığını gösteren bir kanıt bulunmadığını savundu.
Mektupta, ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio’nun Temsilciler Meclisi Dış İlişkiler Komitesi’ndeki açıklamalarına da atıf yapıldı.
Rubio’nun, Türkiye’ye yönelik yaptırımlar yürürlükte olduğu sürece yönetimin Ankara’yı F-35 programına yeniden dahil etme konusunda yasal yetkiye sahip olmadığını kabul ettiği belirtildi.
Dina Titus’un girişimiyle verilen mesajda, Türkiye’nin F-35 programına olası dönüşünün yalnızca savunma politikası kapsamında değerlendirilemeyeceği vurgulandı.
Mektupta, böyle bir adımın aynı zamanda ABD yasalarına uyum meselesi olduğu belirtilerek Kongre’nin süreci yakından takip etmesi gerektiği ifade edildi.
