Bugün itibarıyla, Türkiye'nin finans sektöründe uzun süredir beklenen ve milyonlarca kart kullanıcısını doğrudan etkileyecek kredi kartı limit düzenlemesi yürürlüğe girdi. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu'nun bankalar için tanıdığı hazırlık süresinin sona ermesiyle, finans kuruluşları yeni hesaplama yöntemlerini uygulamaya almaya başladı. Bu düzenlemenin temel amacı, vatandaşların harcama kapasitelerini gerçek gelir seviyeleriyle uyumlu hale getirmek ve kontrolsüz borçlanmayı sınırlandırmak olarak dikkat çekiyor. Ekonomi yönetiminin enflasyonla mücadele kapsamında iç talebi dengelemeye yönelik stratejisinin bir parçası olan bu adım, bankacılık sisteminin risk yönetimini daha düzenli bir şekle kavuşturmayı planlıyor. Artık kart sahiplerinin sadece tek bir bankadaki kredi limiti değil, tüm bankalardaki toplam limitleri hesaba katılarak yeni bir değerlendirme süreci gerçekleştirilecek.
Bankaların Gelir Doğrulama Sürecinde Dijital İyileştirmeler
Yeni düzenlemenin başlamasıyla, bankalar için teknik ve operasyonel bir hazırlık aşaması da başlatılmış oldu. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu'ndan alınan yönergeler doğrultusunda, bankalar müşterilerinin beyanda bulundukları gelirleri doğrulamak amacıyla dijital kanallarını güncelliyor. Müşteriler, internet bankacılığı ya da mobil uygulamalar üzerinden gelir belgelerini sisteme kolaylıkla yükleyebilecekler. Bankalar ise bu bilgileri resmi kaynaklardan teyit edecek. Eğitimin ve sağlığın gibi hayati önem taşıyan masrafların toplam limit hesaplamasından düşülmesini sağlamak amacıyla yazılımsal altyapı çalışmalarının üç ay içerisinde tamamlanması zorunlu kılındı. Bu süreçte bankalar ve müşteriler arasındaki iletişim yoğunlaşacak ve kredi notunun yanı sıra resmi gelir belgelerinin de limit belirleme aşamalarında kritik bir rol oynayacağı öngörülüyor.
Toplam Limit Üzerine Yeni Hesaplama Metodu
Artık kredi kartı limitlerinde "bütünleşik limit" uygulaması tamamen fiili olarak devreye alınıyor. Bir kişinin sahip olduğu tüm kredi kartlarının limitleri bir arada hesaplanarak değerlendirilecek. Mevcut sistemde dört yüz bin Türk Lirası seviyesine kadar olan toplam limitlerde geriye dönük bir indirim uygulanmayacak. Ancak bu tutarın üzerinde limiti bulunan kullanıcılar için sistem otomatik olarak devreye girecek. Örneğin, bir kişinin üç farklı bankadan toplamda altı yüz bin liralık limiti varsa, bu kullanıcı muafiyet sınırının dışına çıkacak ve yeni düzenlemeye tabi olacak. İstatistiksel verilere göre harcama alışkanlıkları ile limit kullanım oranları bu noktada belirleyici bir etken rolü üstlenecek. Toplam limiti korunan grubun dışında kalan kullanıcılar için ise kullanılmayan limit kısımlarında kademeli bir azaltma uygulanacak.
Kademeli Azaltma ve Kullanılmayan Tutar Analizi
Dört yüz bin liranın üzerindeki limitlerde bankalar, müşterinin son bir yıl içindeki harcama miktarını detaylı bir şekilde inceleyecek. Örneğin, altı yüz bin lira limiti olan bir kullanıcının yıl boyunca sadece dört yüz bin liralık kısmını kullanması durumunda, kullanılmayan iki yüz bin liralık limitin yarısı iptal edilecek. Böylelikle, kullanıcının yeni limiti beş yüz bin liraya çekilmiş olacak ve atıl durumdaki kredi hacmi azaltılmış olacak.
Daha yüksek limitli kartlar, yedi yüz elli bin liranın üzerinde olan bakiye ile ilgili hesap kesim dönemlerindeki en düşük harcama miktarı temelinde daha titiz bir hesaplama yapılacak. Limit azaltımı sonrası toplam limiti başlangıç seviyesinin altına düşen kullanıcılar, ileride limit artırımı talep ettiklerinde belirli bir seviyeye kadar belge sunmadan başvuru yapabilecekler ancak bu taleplerin onaylanması, diğer bankalardaki mevcut borç durumuna bağlı olacak.
Gelecek İçin Gelir ve Limit İlişkisinde Yeni Sınırlar
Düzenlemenin ikinci aşaması ise önümüzdeki yıllarda daha net sınırlarla karşımıza çıkacak. 2026 yılı itibarıyla, yeni kredi kartı başvurularında gelire bağlı katı kurallar uygulanmaya başlanacak. İlk kez kart alacak veya yeni bir kart başvurusu yapacak olan bireyler için verilecek limit, aylık net gelirlerinin iki katını geçemeyecek. Kartını kullanmaya başlayan ve ödeme disiplinini sağlayan müşteriler için bu sınır dört katına kadar esnetilebilecek. Bankalar, bu aşamada sadece maaş bilgilerini değil, aynı zamanda kişinin kredi notunu ve mevcut tüm borç yükünü de göz önünde bulunduracak. 2027 yılına kadar, ülkedeki tüm kredi kartı limitlerinin resmi gelir belgeleri ile tam uyumlu hale getirilmesi hedefleniyor. Bu durum, finansal okuryazarlığın ve kayıtlı gelirin önemini artıracak.
