UNESCO Dünya Mirası Listesi’nde yer alan Selimiye Camii’nin kubbesinde yapılmak istenen ve kamuoyunda yoğun tepki çeken restorasyon planı mahkeme tarafından durduruldu. Kararda, projenin uygulanması halinde eserde geri dönüşü olmayan zararlar doğabileceği vurgulandı.
Mahkemeden tarihi karar: Restorasyona durdurma
Edirne’nin simgesi, Mimar Sinan’ın “ustalık eserim” dediği Selimiye Camii’nde planlanan tartışmalı kubbe restorasyonu mahkeme kararıyla durduruldu. Edirne İdari Mahkemesi, restorasyonun uygulanması halinde “telafisi güç zararların doğabileceği” gerekçesiyle yürütmeyi durdurma kararı verdi.
Dava süreci ve itirazlar
Vakıflar Genel Müdürlüğü’ne bağlı Bilim Kurulu tarafından daha önce üç kez reddedilen, ancak Yüksek Kurul’dan onay alan kubbe tezyinatı projesine karşı restoratörler, sanat tarihçileri ve sivil toplum kuruluşları uzun süredir itirazlarını dile getiriyordu. Bu itirazların yanı sıra bir vatandaşın açtığı dava, sürecin yargıya taşınmasına zemin hazırladı. Mahkeme, proje dosyasına dair tüm bilgi ve belgelerin kendisine sunulmasını isterken, çalışmaların hangi aşamada olduğuna dair de resmi rapor talep etti.
Projenin içeriği ve tepkiler
“16. yüzyıla dönüş” adıyla Selimiye Tahkik ve Tetkik Kurulu tarafından hazırlanan proje, mevcut kubbe süslemelerinin tamamen kazınıp yerine Mimar Sinan dönemine uygun yeni tezyinat yapılmasını öngörüyordu. Ancak uzmanlar, bu yaklaşımın “tarihi dokuya müdahale” anlamına geldiğini, uluslararası koruma ilkeleriyle bağdaşmadığını savundu. Sanat tarihçileri ve restoratörler, projeyi “bilim dışı ve keyfi” buldu.
Sanatçılardan sert eleştiriler
Tepkiler yalnızca uzmanlarla sınırlı kalmadı. Hattat Prof. Dr. Fatih Özkafa, “Yeni yapılan bir camide istediğinizi deneyebilirsiniz ama tarihi camilerdeki yazıları değiştirmeye hiç kimsenin hakkı yok” sözleriyle projenin sakıncalarına dikkat çekti. Aynı şekilde köşe yazarı Eray Özer, “Birinin Selimiye Camii’ne yapılmak istenene acilen dur demesi gerekiyor” ifadesiyle kamuoyu baskısının önemine işaret etti.
Tarihi doku için hayati dönemeç
Mahkemenin verdiği yürütmeyi durdurma kararı, Selimiye Camii’nin korunması açısından kritik bir dönemeç olarak görülüyor. Bu karar, yalnızca kubbe süslemelerinin geleceğini değil, aynı zamanda Türkiye’nin UNESCO Dünya Mirası statüsündeki en önemli eserlerinden birinin uluslararası itibarını da doğrudan etkiliyor. Sürecin bundan sonraki aşaması, mahkemenin talep ettiği belgeler ve kamuoyu baskısıyla daha şeffaf yürütülmek zorunda kalacak.
