İtalyan tasarımcı Gabriele Diamanti tarafından geliştirilen "Eliodomestico" adlı güneş enerjili damıtma cihazı, elektrik, filtre veya yakıt kullanmadan tuzlu suyu içme suyuna dönüştürüyor.Çömlekten üretilen sistem, özellikle temiz suya erişimin sınırlı olduğu kıyı bölgeleri için düşük maliyetli ve sürdürülebilir bir çözüm olarak öne çıkıyor.GÜNEŞ ENERJİSİYLE GÜNDE 5 LİTRE İÇME SUYU ÜRETEBİLİYOR"Eliodomestico", ters çevrilmiş bir İtalyan kahve makinesi mantığıyla çalışıyor. Üst hazneye konulan tuzlu veya mineralli su, gün boyunca güneş ışınlarının etkisiyle ısınarak buharlaşıyor.Oluşan su buharı bir boru aracılığıyla daha soğuk olan alt hazneye taşınıyor ve burada yeniden sıvı hale dönüşüyor.
Bu süreçte tuz ve diğer mineraller ilk haznede kalırken, altta temiz içme suyu birikiyor.Cihazın uygun iklim koşullarında günlük yaklaşık 5 litre içme suyu üretebildiği belirtiliyor.TEMİZ SU SORUNUNA DÜŞÜK MALİYETLİ ÇÖZÜMDiamanti, projeyi dünyadaki temiz su sorununa alternatif bir çözüm sunmak amacıyla geliştirdi.
Dünyadaki su kaynaklarının yaklaşık yüzde 97'sini oluşturan okyanus suları doğrudan tüketilemezken, Eliodomestico'nun bu kaynağı basit bir yöntemle kullanılabilir hale getirmesi hedefleniyor.Yaklaşık 50 ABD doları üretim maliyetine sahip olması öngörülen cihazın, özellikle Afrika, Orta Doğu ve Asya'da altyapı imkanlarının yetersiz olduğu kıyı topluluklarında kullanılabilmesi amaçlanıyor.Gabriele Diamanti, cihazın yapımında çömlek kullanılmasının yalnızca estetik bir tercih olmadığını belirtiyor.
Binlerce yıldır su saklama kaplarında kullanılan pişmiş toprağın, ısıyı kademeli olarak ileten yapısı sayesinde damıtma sürecine uygun olduğu ifade ediliyor.Ayrıca çömleğin birçok gelişmekte olan ülkede kolayca temin edilebilmesi ve yerel zanaatkarlar tarafından üretilebilmesi de tercih nedenleri arasında yer alıyor.AÇIK KAYNAKLI OLARAK PAYLAŞILDI2005-2012 yılları arasında geliştirilen Eliodomestico, uluslararası tasarım dünyasında da ilgi gördü.
Proje, 2011 yılında Prix Émile Hermès Tasarım Ödülleri'nde finalist olurken, 2012 yılında Core77 Design Awards'ta sosyal etki kategorisinde ödüle layık görüldü.Diamanti, cihazın farklı bölgelerde yerel ihtiyaçlara göre üretilebilmesi amacıyla projeyi açık kaynaklı olarak paylaşırken, elektrik şebekesine ihtiyaç duymayan bu tür merkeziyetsiz çözümlerin iklim değişikliği ve su kıtlığının arttığı günümüzde önemini koruduğu değerlendiriliyor.
