Yazın en kısa ömürlü meyvelerinden biri olan dut, taze tüketildiği kadar reçel olarak da sofralarda kendine yer bulan meyvelerden biri.
Kendine has aroması ve yumuşak dokusuyla hazırlanan dut reçeli; kahvaltılardan tatlı tariflerine kadar pek çok farklı şekilde değerlendiriliyor.
Ancak dut çok narin bir meyve olduğu için reçel yapımında dikkat edilmesi gereken bazı önemli noktalar var.
Ancak düşünmenize gerek yok çünkü kafanızda yer alan tüm soruların cevabını bu yazımızda kolayca bulabilecek ve dut reçelinizi de tam kıvamında yapabileceksiniz.Dut reçeli hazırlarken temel amaç, meyvelerin formunu mümkün olduğunca korurken koyu kıvamlı, parlak ve aroması yoğun bir reçel elde etmektir.
Bunun için meyvenin olgunluğu, şeker oranı ve pişirme süresi oldukça önemli.1 kilogram beyaz veya kara dut800 gram ila 1 kilogram toz şekerYarım limonun suyu veya 1 tatlı kaşığı limon suyuİsteğe bağlı birkaç damla doğal vanilya özütüDutların ezik, çürük veya fazla olgun olanlarını ayıklayın.Meyveleri yıkayıp suyunun süzülmesini bekleyin.Derin bir tencereye bir kat dut, bir kat şeker olacak şekilde yerleştirin.Tencerenin kapağını kapatıp 6-12 saat bekleterek dutların suyunu salmasını sağlayın.Orta ateşte kaynamaya bırakın.Kaynama başladıktan sonra oluşan köpükleri kevgir yardımıyla alın.Reçeli ara ara tencereyi hafifçe sallayarak pişirin.
Sürekli karıştırmak dutların ezilmesine neden olabilir.Kaynama süresinin sonuna doğru limon suyunu ekleyin.Kıvam testi yaptıktan sonra reçeli sıcakken steril kavanozlara doldurun ve kapağını sıkıca kapatın.Kavanozları ters çevirerek tamamen soğuyana kadar bekletin.Dutun cinsi ve tatlılık oranları farklı olunca haliyle yapacağınız reçelin de şeker oranı farklı olacaktır.
Bu sebeple bu sorunun tam net bir cevabı olmasa da genellikle;Tatlı beyaz dutlarda 800 gram şekerDaha az tatlı dutlarda 900 gram ila 1 kilogram şekerideal kabul edilir.Dut reçeli yaparken şekeri gereğinden fazla eklerseniz meyvenin doğal aromasını baskılayacaktır. Çok az şeker kullanırsanız bu durum da reçelin çok çabuk bozulmasına neden olacaktır.
Dutu ister pazardan alın isterseniz de bahçenizden toplayın bilmeniz gereken en önemli kural bekletmeden bir an önce reçel yapmak. Çünkü dutu bekletirseniz bu durum reçelin bulanık görünmesine ve meyvelerin dağılmasına neden olabilir.
Dut oldukça hassas bir meyve olduğu için akan su altında nazikçe yıkanmalı, uzun süre suyun içinde bekletilmemelidir.
Dut suyun içerisinde fazla beklerse içine su çeker ve pişirme sırasında da kolayca dağılır.
Bu sebeple su dolu bir kabın içerisine dutları atın ve nazikçe alt üst yaptıktan sonra hemen süzün.
Geniş yüzeye sahip çelik tencereler, suyun daha kolay buharlaşmasına yardımcı olur.
Böylece reçel daha kısa sürede kıvam alırken meyveler de ezilmez.Birçok kişi reçeli sürekli karıştırmanın daha iyi pişireceğini düşünür.
Oysa dut oldukça narin olduğu için sık karıştırıldığında parçalanabilir.
Bunun yerine tencereyi ara sıra hafifçe sallamak yeterlidir.Kaynama sırasında oluşan köpükler alınmadığında reçelin görünümü mat olacaktır.
Bu sebeple sık sık reçelin üstüne çıkan köpükleri toplayın.Limon suyu reçelin hem rengini korumasına yardımcı olur hem de kıvamının dengelenmesini sağlar.
Ancak erken eklemek hiçbir etki yapamayacağı gibi aynı zamanda kıvamını ve tadını etkileyecektir.
Bu nedenle pişirme işleminin son 5 dakikasında ilave edilmesi gerekir.Reçelin kıvam almamasının birden fazla nedeni olabilir.
Bunlardan en yaygın olanları şunlar:Özellikle yağışlı dönemde toplanan dutlar daha fazla su içerir.
Bu da pişirme süresini uzatabilir.Reçel yaparken yeteri kadar kaynatılıp içerisindeki fazla su buharlaşmadan ocaktan alınırsa akışkan bir kıvamda kalır.Şeker, meyvenin suyunu çekse de oran doğru ayarlanmadığında kıvamı olumsuz etkileyebilir.Dar ve derin tencerelerde su daha yavaş buharlaştığı için reçelin koyulaşması gecikir.Limon suyu kıvamın dengelenmesine yardımcı olsa da henüz reçel yapmanın başında eklenirse kıvamının sulu olmasına neden olur.
Reçeliniz istediğiniz kıvamdan daha akışkansa aşağıdaki yöntemleri uygulayabilirsiniz:Reçeli tekrar ocağa alın ve kısık-orta ateşte 5-10 dakika daha kaynatın.Kaynatma sırasında tencerenin kapağını kapatmayın.
Böylece fazla su daha kolay buharlaşır.Kıvamı sık sık damla testiyle kontrol edin.Reçeli koyulaştırmak için nişasta, un ya da kıvam artırıcı ürünler eklemeyin.
Bu malzemeler reçelin hem yapısını hem de lezzetini etkileyecektir.
