Halk arasında kalça çıkığı diye anılan gelişimsel kalça displazisinin kaynağı, kalça yuvasının yeterince gelişmemesi. Bu bilgiyi Düzce Üniversitesi Tıp Fakültesi Ortopedi ve Travmatoloji Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Doç. Dr. Mücahit Osman Yücel, gerçekleştirilen ameliyata dair açıklamalarında paylaştı. Yücel ayrıca tedavide erken tanının büyük önem taşıdığının altını çizdi.
Erken tanının önemine dikkat çeken Doç. Dr. Yücel'e göre bebeklerin doğumdan sonraki ilk 1–2 ay içerisinde kalça ultrasonuyla değerlendirilmesi, sorunun erken dönemde tespit edilmesini sağlıyor. Erken tanı alan bebeklerin büyük bölümü ise ameliyata gerek kalmadan basit yöntemlerle tedavi edilebiliyor.
Doç. Dr. Yücel, kimi vakaların bebeklik döneminde fark edilmeyebildiğini ya da başlangıçta belirgin şikâyetlere neden olmayabildiğini aktardı. Ona göre kalça yuvasındaki yetersizlik, zamanla ekleme binen yükün dengesiz dağılmasına yol açabiliyor. Bu tablo, özellikle genç erişkinlik döneminde kasık ve kalça ağrısı, hareket kısıtlılığı ve eklemde erken yıpranma gibi sorunlar olarak kendini gösterebiliyor.
Ganz osteotomisi, kalça yuvasının konumunu düzelterek uyluk kemiğinin başını daha iyi örtmesini sağlayan bir cerrahi yöntem. Doç. Dr. Yücel, bu ameliyatla ekleme binen yükün daha dengeli dağıtılmasının ve hastanın kendi kalça ekleminin korunmasının hedeflendiğini söyledi. Yöntemin İsviçreli ortopedi cerrahı Reinhold Ganz tarafından geliştirildiğini hatırlatan Yücel, bunun protez ameliyatından farklı olduğunu vurguladı; hastanın eklemi değiştirilmiyor, kendi kemiği yeniden konumlandırılıyor.
Protez ameliyatından ayrılan bu yöntem, İsviçreli ortopedi cerrahı Reinhold Ganz tarafından geliştirildi. Doç. Dr. Yücel, yöntemin farkını hastanın ekleminin değiştirilmemesi ve kendi kemiğinin yeniden konumlandırılması olarak açıkladı. Yöntem, özellikle eklem kıkırdağında ileri derecede hasar bulunmayan, ağrısı olan genç ve orta yaşlı hastalarda tercih ediliyor. Ancak ileri düzey cerrahi deneyim ve teknik beceri gerektirdiği için Türkiye’de sınırlı sayıda merkezde uygulanabiliyor; Doç. Dr. Yücel de bunu kaydetti.
Düzce Üniversitesi hastanelerinde Ganz osteotomisi ameliyatı ikinci kez gerçekleştirildi; ilk ameliyat nisan ayında yapılmıştı. Doç. Dr. Yücel, bildikleri kadarıyla yöntemin daha önce Düzce ve çevre illerde uygulanmadığını ifade etti. Düzce Üniversitesi'nin bu ameliyatı gerçekleştirebilen merkezler arasına katılmasıyla bölgedeki hastalar, tedavi için başka şehirlere gitmek zorunda kalmadan ameliyat olabiliyor.
Sol kalçasında uzun süredir devam eden şiddetli ağrı, günlük yaşamını olumsuz etkileyen 33 yaşındaki kadın hasta ameliyat edildi. Doç. Dr. Yücel, hastanın kalçasındaki yapısal sorunun yıllar önce tespit edilip takip edildiğini, daha önce başvurduğu sağlık kuruluşlarında ameliyat için ileri bir merkeze yönlendirildiğini aktardı. Klinik değerlendirmenin ardından röntgen ve tomografi görüntüleri incelendi ve ameliyat planlandı. Yaklaşık üç saat süren operasyon, herhangi bir komplikasyon gelişmeden tamamlandı. Doç. Dr. Yücel, hastanın ameliyattan sonraki gün ayağa kaldırıldığını ve yürüme desteğiyle taburcu edildiğini bildirdi.
Hastanın klinik değerlendirmesinin ardından röntgen ve tomografi görüntüleri incelendi ve ameliyat planlandı. Doç. Dr. Yücel'in aktardığına göre yaklaşık üç saat süren operasyon, herhangi bir komplikasyon gelişmeden tamamlandı. Hasta ameliyattan sonraki gün ayağa kaldırıldı ve yürüme desteğiyle taburcu edildi.
Ameliyat sonrası iyileşme sürecine de değinen Doç. Dr. Yücel, hastaların ilk 6–8 hafta boyunca koltuk değneği kullanarak ve ameliyatlı tarafa sınırlı yük vererek yürümeleri gerektiğini belirtti. Bu dönemde kemik iyileşmesi düzenli kontrollerle takip ediliyor. Hastadan hastaya değişmekle birlikte çoğu kişi 2–3 ay içerisinde desteksiz yürüyebiliyor ve günlük yaşamına dönebiliyor.
Ameliyattaki temel hedeflerinin hastanın ağrısını azaltmak ve kendi kalça eklemini uzun yıllar sağlıklı ve işlevsel biçimde kullanabilmesini sağlamak olduğunu vurgulayan Doç. Dr. Yücel, özellikle genç yaşlarda başlayan ve uzun süre devam eden kasık ve kalça ağrılarının ihmal edilmemesi gerektiğini söyledi. Yürürken veya merdiven çıkarken artan ağrı, topallama ve hareket kısıtlılığı yaşayan kişilerin bir ortopedi uzmanına başvurmasını öneren Yücel, erken değerlendirmenin ağrının nedeninin belirlenmesi ve kişiye uygun tedavinin planlanması açısından önemli olduğunu ifade etti.
Ameliyattaki temel hedef, hastanın ağrısını azaltmak ve kendi kalça eklemini uzun yıllar sağlıklı ve işlevsel biçimde kullanabilmesini sağlamak. Doç. Dr. Yücel, erken değerlendirmenin ağrının nedeninin belirlenmesi ve kişiye uygun tedavinin planlanması açısından önemli olduğunu ifade etti. Uygun hastalarda kalça koruyucu cerrahi yöntemlerin, kişinin kendi eklemini uzun yıllar korumasına katkı sağlayabileceğini de sözlerine ekledi.
