Küresel piyasalarda, çip hisselerindeki artışa rağmen, ABD, İsrail ve İran arasındaki savaş riskinin yanı sıra petrol fiyatlarındaki dalgalanmaların etkisiyle karışık bir seyir izleniyor. Çip üretimi yapan firmaların hisse değerlerindeki yükseliş ve ABD'nin İran ile müzakere süreçlerine yeniden dönme ihtimali ile ilgili artan umutlar, Orta Doğu'daki çatışmaların devam etmesiyle birlikte piyasaların yön arayışını artırıyor. İran Dışişleri Bakanı İsmail Bekai'nin, ülkenin ulusal çıkarlarının korunması şartıyla ABD ile müzakerelerin yeniden başlamasına olanak tanıyabileceğini belirtmesi, pazarlık ortamında iyimser bir hava yaratmayı başardı.
Çatışmaların Sürdüğü Ortadoğu İklimi
Bölgedeki ateşkes umutlarına rağmen, tarafların birbirlerine yönelik saldırıları artarak devam etmekte. ABD Başkanı Donald Trump, sosyal medya aracılığıyla yaptığı açıklamada, İran'ın her bir öldürdüğü Amerikan askeri için çok ağır bedeller ödeyeceğini ifade etti. Ayrıca, İran medyasında yer alan haberlere göre, Hürmüz Boğazı'nda güvenli bir bölgede geçmeye çalışan iki petrol tankerinin patladığı bildirildi. ABD'nin İran'a yönelik askeri operasyonlarını sürdürmesi ve İran'ın Körfez ülkelerindeki hedeflere karşı misillemelerde bulunması, Hürmüz Boğazı'ndan gemi geçişlerini önemli ölçüde kısıtlayarak enerji arz güvenliğini yeniden gündemin merkezine taşıdı. Bunun yanı sıra, Yemen'deki İran destekli Husi militanların Suudi Arabistan'a karşı deniz ablukası uygulamaya başladıklarını duyurması, bölgedeki gerilimi daha da artırdı.
Enerji Piyasasında Dalgalar
Husilerin deniz ablukası duyurusunun ardından, enerji maliyetlerinde artış olacağına dair endişeler tahvil piyasasında satış baskısına neden oluyor. Amerikan 10 yıllık tahvil faizleri de dünkü 5 baz puan artışla yüzde 4,60 seviyesine çıktıktan sonra bugün yatay bir seyir takip ediyor. Diğer taraftan, Brent petrolün varil fiyatı yüzde 0,6 azalarak 87 dolara gerilerken, altının ons fiyatı ise yüzde 1,4 artışla 4,060 dolardan işlem görmeye başladı. ABD yönetimi, Kanada'nın Amerikan ürünlerine yönelik "ayrımcı" uygulamalar sergilediği iddiasıyla bu ülkeden ithal edilen bazı ürünlere yüzde 50 gümrük vergisi getirilmesi kararı aldı. Bu durum, ticari ilişkilerin daha da gerilmesine ve yatırımcıların daha temkinli kararlar almalarına yol açabilir.
Ticaret Savaşlarının Yükselişi
Donald Trump, ABD'nin alüminyum ithalatının ulusal güvenliğe tehdit oluşturmasını engellemeyi ve bu sektöre yeni yatırımları teşvik etmeyi amaçlayan bir başkanlık bildirisini imzaladı. Bu hafta büyük teknoloji firmalarının bilanço açıklamaları, çip üreten şirketlerin hisse değerlerindeki dalgalanmaların geçici mi yoksa kalıcı mı olduğunu belirlemede kritik bir rol oynayacak. Ayrıca, Orta Doğu'daki belirsizliğin etkisiyle dün 101,027 seviyesine kadar çıkmış olan dolar endeksi, gün içinde 100,9 düzeyinde işlem görüyor. New York borsası da artan jeopolitik risklerin baskısıyla geçen gün düşüşle kapandı; Dow Jones endeksi yüzde 0,59, S&P 500 yüzde 0,19 ve Nasdaq yüzde 0,05 değer kaybetti.
Avrupa Borsalarının Durumu
ABD'de endeks vadeli kontratlar güne yükselişle başladı; Avrupa borsaları ise Hürmüz Boğazı'na dair gelişmelerin enerji ve doğal gaz tedarikinde sıkıntılar yaratacağına dair endişelerle karışık bir seyir izliyor. Avrupa'daki bankaların bilanço açıklamaları bu hafta önemli bir gündem maddesi oldu. Öte yandan, İngiltere Başbakanı Keir Starmer istifa etti ve İşçi Partisi lideri Andy Burnham ülkenin yeni başbakanı olarak görevine başladı. Burnham'ın hükümetinin borçlanma ve harcama konusundaki esneklik arayışındaki yaklaşımı, yatırımcılar tarafından merakla izleniyor.
Tahvil Piyasalarındaki Değişimler
Burnham, yeni kabinesinde görev alacak bakanları açıklamaya başladı. Geçtiğimiz günlerde, askeri harcamaların yetersiz olduğu gerekçesiyle Savunma Bakanlığından istifa eden John Healey, yeni Maliye Bakanı olarak atandı. Burnham, hükümetin mali disiplinini korurken "her türlü esnekliği" arayacağını belirtti. Bu durum İngiltere tahvil piyasasında satış baskısının artmasına yol açtı ve 2 yıllık tahvil faizi 7 baz puan artarak yüzde 4,43 seviyesine yükseldi. Öte yandan, Ryanair, Orta Doğu'daki düşen talep nedeniyle ilk çeyrekte karının yüzde 34 oranında azaldığına dikkat çekerek, şirketin hisseleri yüzde 5,8 oranında değer kaybetti.
Makroekonomik Veriler ve Endeksler
Makroekonomik verilere bakıldığında, Almanya'da Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) Haziran ayında yıllık bazda yüzde 1,8 artış kaydetti. Bu gelişmeler ışığında, İtalya'daki FTSE MIB 30 endeksi yüzde 0,04 ve İngiltere'deki FTSE 100 endeksi yüzde 0,71 düşerken, Fransa'daki CAC 40 endeksi yüzde 0,02 ve Almanya'daki DAX 40 endeksi yüzde 0,06 artış gösterdi.
Asya Piyasalarında Yükseliş
Asya borsaları, teknoloji şirketlerinin hisse değerlerindeki yükselişlerin etkisiyle alım yönlü bir seyir izliyor. Tayvanlı TSMC'nin hisseleri yüzde 3,2, Güney Koreli Samsung Electronics'in hisseleri ise yüzde 7,5 oranında artış kaydetti. Ayrıca, Çinli yapay zeka şirketi Moonshot AI, yeni Kimi K3 modeline beklenenden fazla ilgi duyulması nedeniyle yeni abonelikleri geçici olarak durdurma kararı aldı. Bu modelin düşük maliyetle yüksek performans sunabilmesi, sektördeki değerlemelere yönelik endişelerin sürmesine neden olmaktadır. Söz konusu gelişmeler, Japonya'daki Nikkei 225 endeksinin yüzde 2,6, Güney Kore'deki Kospi endeksinin yüzde 4,6, Çin'deki Şanghay bileşik endeksinin yüzde 0,6 ve Hong Kong'daki Hang Seng endeksinin yüzde 0,03 yükselmesine zemin hazırladı.
Borsa İstanbul'un Seyri
Dün, alış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi, günü yüzde 0,64 artışla 14,070.98 puandan kapattı. Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası'nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı Ağustos vadeli kontrat ise, akşam seansta normal kapanış seviyesine göre yüzde 0,4 düşüş gösterdi. Dolar/TL ise dünü yatay bir seyirle 47,1760'dan kapatmışken, bugün bankalararası piyasada açılışta önceki kapanışın yüzde 0,1 üzerinde 47,2000'den işlem görmekte. Analistler, yurt içinde veri gündeminin sakin olduğu, yurt dışında ise Almanya ve Euro Bölgesi'nde ZEW ekonomik güven endeksinin takip edileceğini belirtmekte. Teknik açıdan BIST 100 endeksinde 14,200 ve 14,300 puan direnç, 14,000 ve 13,900 puan seviyeleri destek konumunda değerlendirilmekte.
Bugün Takip Edilecek Veriler
Bugün piyasalar için önemli veriler söz konusu. Almanya için belirlenen ZEW ekonomik güven endeksi verisi saat 12:00'de açıklanacakken, avro bölgesi için ZEW ekonomik güven endeksi de aynı saatte takip edilecek. Bu veriler, yatırımcılar açısından büyük bir öneme sahip ve piyasalardaki hareketler üzerinde etkili olabilecektir.
