HABAŞ patlaması için verilen araştırma önergeleri TBMM'de reddedildi

İzmir'in Aliağa ilçesindeki HABAŞ Demir Çelik Fabrikası'nda 18 işçinin hayatını kaybettiği patlamanın ve iş sağlığı ve güvenliği önlemlerinin araştırılmasına yönelik Meclis araştırma önergeleri, Meclis Başkanvekili Yusuf Beyazıt başkanlığında toplanan TBMM Genel Kurulu'nda AK Parti ve MHP'nin oylarıyla reddedildi.

Genel Kurul, gündemdeki kanun teklifleri ve komisyonlardan gelen işlerin görüşmelerinden önce partilerin grup önerilerini ele aldı. CHP Grubu'nun önergesi, patlama ve yangının bütün yönleriyle araştırılması, işçi sağlığı ve güvenliği önlemlerinin yeniden ele alınması, kamu denetim yeterliliğinin incelenmesi, işçi ve ailelerin haklarının korunması ile alınması gereken tedbirlerin belirlenmesini kapsıyordu.

CHP Genel Sekreteri ve İzmir Milletvekili Rıfat Nalbantoğlu, partisinin grup önerisi üzerine yaptığı konuşmada, "Ülkemizde hemen her gün ölümlü yaralanmalı iş kazası meydana gelmekte ancak bunlar ülkedeki gündem ve tartışmalar arasında kaybolmaktadır. Bunlardan sonuncusu maalesef dün İzmir'de yaşandı" dedi.

Tesisin geçmişinde de ölümlü ve yaralanmalı kazalar bulunduğunu belirten Nalbantoğlu, "Geriye dönük baktığımızda 2019, 2020, 2022, 2024, 2025 ve 2026 yılında ölümlü ve yaralanmalı çeşitli iş kazalarının meydana geldiği görülmektedir. Daha 21 Ekim'de Hakan Doğan, 5 Kasım'da da henüz 20 yaşındaki Eyüp Eğinli aynı tesislerde çalışırken yaşamını yitirmiştir. Ardından 9 Kasım'da 18 işçi daha. Yani üç hafta dolmadan, aynı tesislerde 20 emekçimizi kaybettik" ifadelerini kullandı.

İktidar sıralarına denetimleri soran Nalbantoğlu, "Şimdi iktidara soruyorum: Son 10 yılda bu tesis kaç kez denetlendi? Denetlemeler sonucunda hangi tespitlerde bulunuldu? Bunlarla ilgili hangi yaptırımlar uygulandı? Önlem alınması için daha kaç işçinin ölmesi gerekiyor?" diye konuştu.

Şirketin sürdürülebilirlik raporundaki verileri hatırlatan Nalbantoğlu, "Oysa şirketin kendi sürdürülebilirlik raporuna yansıyan verilere göre, 2025 yılında iş günü kaybına yol açan kazalar şirket çalışanlarında 109'dan 146'ya, taşeron işçilerde ise 38'den 83'e yükselmiş. Bu tablo karşısında nasıl olur da ciddi bir sorun tespit edilmez?" dedi.

Patlamanın ardından getirilen yayın yasağını da eleştiren Nalbantoğlu, "İşçilerin can güvenliğini sağlamakta gösterilmeyen hassasiyet, kamuoyunun haber alma hakkını sınırlandırmakta gösteriliyor? Niye sınırlandırıyorsunuz, Neyi gizlemeye çalışıyorsunuz? Gerçeklerin açığa çıkmasından mı korkuyorsunuz? Bu yolla iş cinayetlerinin önüne mi geçmiş olacaksınız?" ifadelerini kullandı.

"Devletin görevi, işçiler öldükten sonra soruşturma başlatmak değil, işçilerin ölmesini önlemektir" diyen Nalbantoğlu, "Buradan açıkça çağrıda bulunuyorum: Hiçbir ihmalin, hiçbir sorumluluğun üzeri örtülmemelidir. Bütün denetim kayıtları açıklanmalı, bağımsız ve şeffaf bir soruşturma yürütülmeli, işverenin ve ilgili kamu görevlilerinin olası sorumlulukları eksiksiz araştırılmalıdır" çağrısını yaptı.

DEM Parti'nin "iş cinayetlerinin nedenlerinin ve alınacak önlemlerin belirlenmesi" amacıyla verdiği önergenin oylamasından önce DEM Parti Grup Başkanvekili Gülistan Kılıç Koçyiğit, AK Parti Zonguldak Milletvekili Ahmet Çolakoğlu'nun önerge üzerine yaptığı konuşmaya tepki gösterdi. Çolakoğlu, Zonguldak ve Amasya'daki maden kazalarına değinerek sorumluların tutuklandığını ve soruşturmaların sürdüğünü söyledi.

Çolakoğlu'nun "AK Parti olarak işçinin, emekçinin, çalışanların aleyhine hiçbir adım atmadık ve atmayız. Bizim siyaset anlayışımızın merkezinde insan, emek ve adalet vardır. Alın terini yücelten, emeğe değer veren ve çalışanların hakkını her daim gözeten bir anlayışla işçi kardeşlerimizin yanında olmaya sonuna kadar devam edeceğiz. Ayrıca, iş sağlığı ve güvenliği alanında gerçekleştirilen düzenlemelere de öncülük ettik" sözleri muhalefet sıralarından tepkiyle karşılandı.

Çolakoğlu'nun konuşmasını "vicdani olmadığını" söyleyen Koçyiğit, "40 yaşında Göksel Ünsaldı başladığı ilk gün kazana temizliğe indiriliyor. İlk gün ölüyor ya. Daha işe birinci gün başlayan biri yeterli eğitimi almadan nasıl kazan temizliğine indiriliyor? Şimdi 'Her türlü önlemi alıyorlar.' ya, 'İşçilerimiz için her şeyi yapıyorlar' diyor. Ben soruyorum Sayın Vekile: Ekim ayında 193 işçi ölmüş. Yılın on ayında 1.930 işçi ölmüş. Hangi önlem, Tanzanya'da mı oluyor bu ölümler? Konuşan vekilin yaşadığı ülkede ölüyor. Haberi var mı? 193 bir savaş bilançosudur. Bir savaşta, sıcak cephede bu kadar asker kaybı olmuyor. Hem öldürüyorsunuz hem konuşuyorsunuz. Ölüme yol açıp konuşamazsınız" sözleriyle eleştirdi.

Koçyiğit'in iktidar sıralarına "193 işçinin hesabını ver! 193 işçinin hesabını ver" diye seslenmesinin ardından milletvekilleri arasında sözlü tartışma çıktı. Patlamada hayatını kaybeden işçi Göksel Ünsaldı'nın tespiti için ailesinden DNA örneği istendiğini anlatan Koçyiğit, "Nasıl dayanıyorsunuz siz bu hikayelere? Ben soruyorum ya: Nasıl vicdanınız elveriyor? Bu Meclis, bugün tarihi bir hata yapıyor. Bugün 18 işçinin yaşamını yitirdiği, 11 işçinin yaralandığı bir yerde bir yas yok, bir araştırma önergesi yok. Biz bu tutumu kabul etmiyoruz" diye konuştu.

Başkanvekili Yusuf Beyazıt, Koçyiğit'in sözleri üzerine "Şu anda Meclis yasama organı görevini yapıyor" diyerek önergenin oylamasına geçti. Önerge AK Parti ve MHP'nin oylarıyla kabul edilmedi.

Yeni Parti Bursa Milletvekili Kayıhan Pala da partisinin "HABAŞ Demir Çelik fabrikasında meydana gelen patlamanın tüm boyutlarıyla incelenmesi" amacıyla verdiği Meclis araştırma önergesi üzerine söz aldı.