14 Kasım 2026, Cumartesi

Mevzurize

Son Dakika
Canlı Piyasa Güncelleme
Gündem

İTO Başkanı Avdagiç’ten 2027 için dört başlıklı ekonomi önerisi

İstanbul Ticaret Odası (İTO) Başkanı Şekib Avdagiç, 2027'ye girerken ekonominin odaklanması gereken dört alanı sıraladı; Avdagiç daha önce de Antalya'daki COP31 zirvesinde Türkiye'nin 2053 net sıfır emisyon hedefi ve 2030'a kadar sera gazı emisyonlarını yüzde 41 azaltma taahhüdünün uluslararası yatırım çekecek bir çerçeve sunduğunu söylemişti. Avdagiç, Oda'nın 22'nci dönemin ilk Meclis toplantısında iş dünyasının gündemini değerlendirdi ve gelecek yıl için enflasyonla mücadele, sanayinin teknoloji ve verimlilik düzeyinin yükseltilmesi, enerji bağımlılığının azaltılması ile finansal sistemin güvenilirliğinin güçlendirilmesi başlıklarını öne çıkardı.

İTO Başkanı Avdagiç'ten 2027 için dört başlıklı ekonomi önerisi

İTO'dan yapılan yazılı açıklamaya göre Avdagiç, konuşmasına Gazi Mustafa Kemal Atatürk'ü anarak başladı. Avdagiç, "Türkiye devletinin banisi, Milli Mücadelemizin muzaffer başkomutanı, Cumhuriyet’in kurucusu Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ü, aramızdan ayrılışının 88’inci sene-i devriyesinde minnetle yâd ediyorum. Millî Mücadelemizi zaferle taçlandırmasından tam 16 yıl sonra 10 Kasım 1938’de vefat eden Gazi Paşa, Türkiye’nin tam bağımsızlığının sembol ismidir." ifadelerini kullandı.

Türkiye aynı anda birden çok cephede mücadele veriyor. Dezenflasyon sürecini sürdürmeye çalışan ülke, öte yandan yüksek finansman maliyeti, üretim ve rekabet gücündeki sıkıntılar, enerji ithalatına bağlı dış kırılganlık ve sermaye piyasalarında yaşanan son gelişmelerle meşgul. Bu tabloyu Avdagiç, "Avdagiç, Türkiye’nin bir yandan dezenflasyon sürecini sürdürmeye çalışırken, bir yandan da yüksek finansman maliyeti, üretim ve rekabet gücündeki sıkıntılar, enerji ithalatına bağlı dış kırılganlık ve sermaye piyasalarında yaşanan son gelişmelerle meşgul olduğunu söyledi." sözleriyle dile getirdi.

Ekonomide çözüme kavuşturulması gereken hususları sıralayan Avdagiç, enflasyonun kalıcı biçimde düşürülememesi ve finansman maliyetlerinin üretim üzerindeki baskısını sürdürmesinin reel sektörü zorladığını belirterek bunu öncelikli mesele olarak tanımladı. Çözüm olarak para politikasında güvenilirliği korurken kamu harcamalarında verimliliği ve mali disiplini güçlendirmek gerektiğini ifade eden Avdagiç, kredinin genel talep artışından ziyade ihracat, teknoloji, verimlilik ve yeşil dönüşüm yatırımlarına yönlendirilmesi gerektiğini söyledi.

Rekabet gücünü aşındıran iki unsur var: sanayide maliyet baskısı ve verimlilik açığı. Avdagiç, bu tablonun otomasyon, dijitalleşme, Ar-Ge, nitelikli iş gücü, yerli ara malı üretimi ve ölçek ekonomilerini destekleyen uzun vadeli yatırım ortamının bir an önce tesisini zorunlu kıldığını belirtti. Söz konusu ortamın ivedilikle kurulması gerektiğini vurgulayan Avdagiç, gerekçe olarak "İkincisi sanayide maliyet baskısı ve verimlilik açığı, rekabet gücümüzü aşındırıyor. Bu tablo otomasyon, dijitalleşme, Ar-Ge, nitelikli iş gücü, yerli ara malı üretimi ve ölçek ekonomilerini destekleyen uzun vadeli yatırım ortamının bir an önce tesisini zorunlu kılıyor." ifadelerini kullandı.

Enerji ithalatı ve dış finansman ihtiyacının Türkiye'yi küresel şoklardan etkilenmeye açık hale getirdiğini belirten Avdagiç, yenilenebilir enerji, depolama ve şebeke yatırımlarının hızlandırılmasının, enerji verimliliğinin, ihracat pazarlarının çeşitlendirilmesinin ve uzun vadeli doğrudan yatırımların çekilmesinin bu kırılganlığı azaltabileceğini vurguladı.

Ekonomide hassas bir dengenin ortaya çıktığına dikkat çeken Avdagiç, erken ve hızlı gevşemenin kur ve fiyatlama davranışı üzerinden dezenflasyon kazanımlarını aşındırabileceğini, uzun süren yüksek faizin ise kredi maliyetlerini, yatırım ve işletme sermayesi yükünü artırıp üretim kapasitesini zorladığını ifade etti. Avdagiç, reel sektördeki görünümün sıkı finansal koşulların üretim üzerindeki etkisinin giderek daha da belirginleştiğine işaret ettiğini söyledi.

Merkez Bankası'nın ekim ayı faiz kararını hatırlatan Avdagiç, TCMB'nin 22 Ekim'de politika faizini 100 baz puan indirerek yüzde 36'ya çektiğini anımsattı. Finansmana erişimin tek başına faiz oranını indirme meselesiyle ilişkili olmadığını belirten Avdagiç, kredi büyüme sınırları devam ettiği sürece faiz indirimlerinin etkisinin sembolik kaldığını, finansman maliyetleri üretim üzerindeki baskısını sürdürürken reel sektörün beklentisinin KOBİ kredilerinde büyüme sınırının artırılması değil ilk aşamada ihracatçı firmalar için kaldırılması olduğunu değerlendirdi.

Avdagiç, Merkez Bankası'nın faiz indirim kararında enflasyonun ana eğiliminde yavaşlamaya ve iç talepte zayıflamaya işaret ettiğini, jeopolitik gelişmelerin enerji fiyatları üzerinden enflasyon için yukarı yönlü risk oluşturduğunu vurguladığını aktardı. Bu çerçevede faiz indirimlerinin devamının yalnızca yıllık enflasyonun düşmesine değil aylık fiyat artışlarının, beklentilerin ve kur geçişkenliğinin birlikte kontrol altına alınmasına bağlı olacağının görüldüğünü söyledi.

İş dünyasının 2027 hedeflerine ilişkin değerlendirmesinde Avdagiç, "2027’ye girerken ana hedefimiz dezenflasyon uğruna üretim kapasitesini aşındırmadan makroekonomik istikrarı sağlamak ve küresel dönüşümün sunduğu fırsatları yatırıma çevirmek olmalıdır" dedi. Avdagiç, bunun için enflasyonla mücadelenin kararlı biçimde sürdürülmesi, sanayinin teknoloji ve verimlilik düzeyinin yükseltilmesi, enerji bağımlılığının azaltılması ve finansal sistemin güvenilirliğinin güçlendirilmesi gerektiğini kaydetti.

Jeopolitik konum başta olmak üzere önemli fırsatlar bulunduğunu belirten Avdagiç, bu fırsatların ekonomik güce dönüştürülmesinin ancak üretim, teknoloji, enerji güvenliği, sermaye ve kurumsal kapasiteyle mümkün olacağını, bunun için başta hükümet ve özel sektör olmak üzere herkese önemli görevler düştüğünü söyledi.

Enflasyon ile kur arasındaki makasın temel meselelerden biri olmayı sürdürdüğünü belirten Avdagiç, 2026 yılının ilk 10 ayında TÜFE'nin yüzde 27,5, Yİ-ÜFE'nin yüzde 25,4 arttığını, iki endeksin ortalamasının yüzde 26,5'e ulaştığını aktardı. Aynı dönemde doların yalnızca yüzde 16,1, Euro'nun ise yüzde 10,8 arttığını, kur sepetindeki ortalama artışın yüzde 13,4'te kaldığını belirten Avdagiç, kurun enflasyonun neredeyse yarısı kadar arttığını söyledi.

Avdagiç, bu tablonun yeni olmadığını ifade ederek 2024'ün ilk 10 ayında fiyatlar ortalama yüzde 33,5 artarken kur sepetinin yalnızca yüzde 14,4 yükseldiğini ve 19 puanlık bir fark oluştuğunu hatırlattı. 2025'te ise Euro'nun parite etkisiyle yüzde 33'e yakın bir artış gösterdiğini, ancak doların yüzde 18,8'de kaldığını ve sepet ortalamasının yine yüzde 27,2'lik enflasyon ortalamasının altında gerçekleştiğini kaydetti.

Bu dengesizliğin yıllardır devam ettiğini belirten Avdagiç, maliyetlerin Türk lirası cinsinden kurdan çok daha hızlı arttığını, bunun döviz cinsinden bakıldığında üretimin her geçen yıl pahalılaştığı anlamına geldiğini söyledi. Avdagiç, dış pazarlardaki rekabet gücünü korumak için bu tablonun değiştirilmesi ve kur ile enflasyon arasındaki dengenin sağlanması gerektiğini dile getirdi.

Hizmet ihracatının önemine de dikkat çeken Avdagiç, hizmet ihracatının 2025'te 124,9 milyar dolara yükseldiğini, 2026 Ekim ayı itibarıyla yıllıklandırılmış hizmet ihracatının 127,4 milyar dolar olduğunu belirterek ihracatın yukarıya doğru ivmelenmesinde hizmet ihracatının katkısının en üst düzeyde gerçekleştiğini söyledi.

Avdagiç, Eylül 2026'da Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz'ın reel sektörün sesine kulak verdiğini ve iş dünyasının sorunlarının çözümü için gayret gösterdiğini söylemişti. Ekim 2026'da ise dijitalleşme adımını yeni bir aşamaya taşıyarak yapay zeka ile üretimi, verimliliği ve rekabetçiliği artıracak hamleye dönüştürdüklerini belirtmişti.

Haberin editörü

mevzurize

Tüm haberleri

Son Haberler