ABD merkezli düşünce kuruluşu RAND'ın Avrupa birimi, Rusya'nın NATO topraklarına olası bir saldırısının önümüzdeki dört yılda nasıl gelişebileceğini savaş oyunuyla inceledi. Senaryoda, Estonya'nın bir bölümünün silahlı saldırıyla ele geçirilmesi ve 2030'da NATO askerlerinin Rus askerleriyle doğrudan karşı karşıya gelmesi yer alıyor.
RAND uzmanları, rapordaki zaman çizelgesinin bir "öngörü" değil, NATO'nun yakın gelecekte karşılaşacağı tehditleri incelemek için "olası yollardan biri" olduğunu belirtti. Senaryo, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in 2027 başında hayatını kaybetmesiyle başlıyor. Kremlin'de iktidar boşluğu doğuyor, üst düzey yetkililer güç yarışına giriyor ve sonunda eski bir güvenlik servisi mensubu Putin'in halefi olarak öne çıkıyor.
Bu lider, iç istikrara odaklanmak için Ukrayna'da ateşkese razı oluyor. Senaryo, ABD arabuluculuğundaki mevcut barış görüşmelerinin kalıcı bir anlaşmaya varamamasını varsayıyor; cephe hattı donuyor, Moskova Ukrayna'nın geniş bir bölümünün kontrolünü elinde tutmaya devam ediyor. Yeni Rus lider daha sonra ordusunu yeniden inşa etmeye girişiyor, ancak savaşın ekonomi üzerindeki etkisiyle ve iç huzursuzlukla uğraşmak zorunda kalıyor.
RAND'ın kurgusunda, baskı altındaki lider Avrupa'ya yönelik melez saldırıları artırma kararı alıyor. Melez savaş, açık çatışmanın altında kalan siber saldırı, bilgi kampanyası, casusluk ve sabotaj gibi faaliyetleri kapsıyor. Avrupa'daki NATO ülkeleri bu tehditlere ortak yanıt vermekte yavaş kalıyor. 2029 ortasında ABD'nin dikkati Güney Amerika'daki büyük bir krizle meşgul oluyor ve Avrupa, Amerikan askerî gücüne yaslanamıyor.
Senaryoya göre Rusya, NATO'nun güvenilirliğini sarsmak için 5. Madde'yi tetikleyecek ama ittifakın topyekûn yanıtını çekmeyecek bir operasyon planlıyor. Enerji altyapısı ve iletişim ağlarına yönelik saldırıların ardından Estonya'nın doğusundaki Rus nüfus üzerinden Narva kentinde protestolar ve ayaklanmalar körükleniyor. Tallinn'in düzeni polisle sağlamaya çalışması üzerine Kremlin, Narva'daki Rusları koruma gerekçesiyle kente ve çevresine sınırlı bir kara saldırısı düzenliyor.
RAND'ın kurgusunda NATO bu kez beklentinin aksine Estonya'ya derhal destek gönderiyor ve Rus askerleriyle çatışmaya giriyor. Bunun üzerine Rusya savaşı Arktik bölgesine ve çevresine yayıyor; gelişmiş denizaltılarıyla kablo ve iletişim hatlarını kesiyor, Birleşik Krallık limanlarına ve hava üslerine hava saldırıları düzenliyor. Amaç, NATO'nun Estonya'ya konuşlandırmak istediği Birleşik Krallık merkezli Müttefik Hızlı Tepki Kolordusu'nun (ARRC) intikalini engellemek.
RAND analizine göre 2030 sonbaharında "doğu kanadında geniş çaplı savaş" başlıyor. Aylar süren yıpratma savaşı Avrupa ülkelerine ağır bedel ödetiyor. Moskova Narva'nın kontrolünü elinde tutarken Rus lider, Estonya'daki Rusları koruma hedefine ulaşıldığını duyuruyor. NATO Rusya'yı Estonya'dan çıkarmadan önce Kremlin, yorgun Avrupa'ya ateşkes öneriyor ve Tallinn'i müttefik desteğinden yoksun bırakarak savaşı durdurmaya zorlamaya çalışıyor.
NATO ülkeleri, ittifakın kurucu anlaşmasının 5. Maddesi uyarınca bir üyeye yapılan saldırıyı hepsine yapılmış sayma ve birlikte yanıt verme taahhüdüyle bağlı. Rusya, NATO'ya saldırı planladığı iddialarını reddediyor ve Avrupa'da son haftalarda yaşanan bombalı ihbar ve şüpheli sabotaj olaylarının ardından melez savaş kampanyasını artırdığı suçlamalarını kabul etmiyor. Bölgede gerilim sürerken Birleşik Krallık ve Fransa öncülüğündeki Avrupa ülkeleri, savaş sonrası Ukrayna'ya konuşlandırılacak çok uluslu güce hazırlık amacıyla 9-22 Kasım'da Polonya, Fransa ve Türkiye'de KOALICJA 26.2 tatbikatını yapacak.
