BM'nin nükleer denetim kuruluşu Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA), İran'ın İsfahan kentindeki nükleer tesisine denetim izni verilmemesinden dolayı "giderek daha fazla endişe duyduğunu" bildirdi. Haber ajanslarının gördüğü raporda UAEA, tesisin kesin yerini ve nükleer madde barındırıp barındırmadığını bilmediğini belirtti.
Ajans, İran'ın nükleer maddeleri hakkında bilgi sahibi olamamasının ve doğrulama için tesislere erişememesinin "ciddi bir nükleer yayılma endişesi" olduğunu ve bunun "en büyük aciliyetle giderilmesi gerektiğini" kaydetti.
İran, İsfahan Yakıt Zenginleştirme Tesisi'ni (IFEP) kurma planını 12 Haziran 2025'te, UAEA'nın İran'ın nükleer güvenlik yükümlülüklerini yerine getirmediğini açıklayan kararından kısa süre sonra duyurmuştu. Tahran başlangıçta denetçilerin tesisi ziyaret etmesine izin vermeyi kabul etmiş, ancak İsrail'in ertesi gün saldırıları başlatmasının ardından denetim iptal edilmişti. ABD de aynı ayın ilerleyen günlerinde saldırılara katıldı.
Son savaşın başlamasından bu yana İran, UAEA denetçilerinin nükleer tesislere erişimini kısıtlayarak ajansın zenginleştirilmiş uranyum stokunu doğrulamasını engelliyor. 2015 nükleer anlaşması uyarınca İran, zenginleştirilmiş uranyum stokunu 300 kilogramla ve zenginleştirme oranını yüzde 3,67 saflıkla sınırlamayı kabul etmiş, ancak daha sonra her iki sınırı da aşmıştı. Haziran 2025 saldırıları öncesinde ülkenin, silah sınıfına yakın yüzde 60 saflıkta zenginleştirilmiş yaklaşık 441 kilogram uranyum biriktirdiği tahmin ediliyordu.
İsfahan'daki nükleer kompleks, ABD ve İsrail saldırılarında, özellikle yer üstündeki bölümlerinde büyük hasar gördü. Yer altı tesislerinin durumu ise net değil. UAEA, İran'ın yüksek oranda zenginleştirilmiş uranyumunun büyük bölümünün burada depolandığını düşünüyor.
Ajansın son çağrısı, İran'a yönelik benzer bir talebinin üzerinden yaklaşık bir yıl geçmesinin ardından geldi. UAEA o dönem, saldırılardan "etkilenmeyen" 13 nükleer tesisten yalnızca birkaçını, etkilenen yedi tesisten ise hiçbirini denetleyemediğini açıklamıştı.
ABD ve İsrail, İran'ın nükleer silah geliştirmesini engellemek amacıyla nükleer tesislerine saldırdıklarını açıklamıştı. İran ise nükleer silah peşinde olduğunu sürekli reddediyor ve programının yalnızca barışçıl sivil amaçlara yönelik olduğunu belirtiyor.











