Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz'ın katılımıyla Dış Ekonomik İlişkiler Kurulu (DEİK) ve Çin Uluslararası Ticareti Geliştirme Konseyi (CCPIT) işbirliğiyle düzenlenen Türkiye-Çin Yeşil Kalkınma İş Forumu, Beşiktaş'taki bir otelde gerçekleştirildi. Forumun açılışında konuşan Ticaret Bakanı Ömer Bolat, dünya ekonomisinin küresel ticaret rotaları ve üretim yapılarının yapısal bir dönüşümden geçtiğini belirtti. Bu değişim ve dönüşümün iki ana belirleyicisinin tedarik zincirlerinin yeniden yapılanması ile yeşil dönüşüm ve sürdürülebilirlik olduğunu söyleyen Bolat, üretim teknolojilerinin ve uluslararası ticaretin eş zamanlı olarak yeniden şekillendiği bu dönemde iklim eylemi, enerji güvenliği ve sanayi rekabetçiliğinin birbirinden ayrılmaz hale geldiğini ifade etti.
Bolat, bu yeni dönemde Türkiye ve Çin Halk Cumhuriyeti arasındaki ilişkilerin geleneksel bir alım-satım ticaret ilişkisinin çok ötesine geçmesi gerektiğini vurgulayarak, ilişkileri karşılıklı yatırımlar, teknolojik işbirliği ve katma değerli üretim temelinde daha dengeli ve sürdürülebilir bir yatırım ortaklığına dönüştürmeyi hedeflediklerini kaydetti. Bu hedefe ulaşmanın bir yolunun da Yeşil Kalkınma ve Yüksek Teknoloji Ortaklığı gibi alanlardan geçtiğini aktaran Bolat, yenilenebilir enerji, enerji depolama, elektrikli mobilite, enerji verimliliği, döngüsel ekonomi ve düşük karbonlu sanayi teknolojilerini işbirliğini daha da geliştirebilecekleri alanlar olarak gördüklerini dile getirdi.
Bolat, Türkiye'nin son 24 yılda Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan liderliğinde güçlü liderlik, güçlü ekonomik ve siyasi istikrar, güçlü sanayi altyapısı ile AB ile olan Gümrük Birliği ve bölgesel ticari ortaklıkları sayesinde küresel tedarik zincirinin en güvenli, esnek ve istikrarlı limanlarından biri haline geldiğini dile getirdi. Çin'in sahip olduğu teknolojik ve finansal gücü ile Türkiye'nin stratejik üretim kapasitesinin birleşmesinden muazzam bir işbirliği ve sinerji doğacağını bildiklerini kaydeden Bolat, "Çin'in sahip olduğu teknolojik ve finansal gücü ile Türkiye'nin stratejik üretim kapasitesinin birleşmesinden muazzam bir işbirliği ve sinerji doğacağını biliyoruz." dedi.
Bolat, Türkiye'deki yabancı yatırımcı şirketler noktasında Çinli işletmelerin de daha fazla yer almasını beklediklerini kaydederek, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının başlattığı HIT-30 Yüksek Teknoloji Yatırım Programı'nın doğrudan yeşil kalkınma odaklı alanlara ayrıldığını aktardı. Küresel yatırım merkezi konumunu güçlendirmeyi amaçlayan Türkiye Yüzyılı Yatırım İçin Güçlü Merkez Programı'nın yatırımcılara sunulan fırsatları bütüncül bir çerçevede ortaya koyduğunu belirten Bolat, "Çinli firmaları geçen Haziran başında açıklanan uluslararası ticaret ve yatırım şirketlerini Türkiye’ye çekmeyi amaçlayan teşvik paketinden yararlanmaya ve bölgesel operasyonları için İstanbul Finans Merkezi’nde yerlerini almaya davet ediyoruz" dedi.
Bakan Bolat, Türkiye'nin Paris Anlaşması kapsamında 2053 net sıfır emisyon hedefine, ekonomik ve sosyal kalkınma öncelikleriyle uyumlu bütüncül bir yaklaşımla ilerlediğini kaydederek, iklim eylemini yalnızca çevresel bir sorumluluk olarak değil, ekonominin modernizasyonu ve teknolojik dönüşüm açısından stratejik bir fırsat olarak gördüklerini ifade etti. Yeşil kalkınmanın en stratejik ayaklarından birinin enerji dönüşümü olduğunun altını çizen Bolat, Türkiye olarak 2035 yılına kadar rüzgâr ve güneş enerjisinde kurulu gücü 120 gigavata çıkarma noktasında kararlı bir vizyona sahip olduklarını açıkladı.
Ticaret Bakanlığı olarak yeşil dönüşüm hedeflerini ticaret ve sanayi politikalarına entegre etmek üzere aktif çalışmalar yürüttüklerini ifade eden Bolat, TBMM'de kabul edilen İklim Kanunu'nun emisyon azaltımı ve iklim değişikliğine uyum alanlarındaki hukuki ve kurumsal çerçeveyi güçlendirdiğini ve Emisyon Ticaret Sistemi'nin kurulması için temeli oluşturduğunu söyledi. Türkiye ve Çin arasında teknolojik birikim ve işbirliğinin sağlanmasının özellikle yeşil ekonomi konusunda büyük önem taşıdığını belirten Bolat, Türkiye olarak Asya Altyapı Yatırım Bankası (AIIB) kanalıyla alınan iklim finansmanı paketleriyle desteklenen bu ortaklığı daha da genişletmek istediklerini, Türkiye ve Çin finansal kuruluşlarının yeşil tahviller ve sürdürülebilir fonlar aracılığıyla reel sektöre daha fazla kaynak aktarması gerektiğini kaydetti.
Antalya'da Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı'nın (COP31) başladığını hatırlatan Bolat, Antalya'daki COP31'i yeşil kalkınmanın somut eylemlere ve finansman paketlerine dönüştüğü bir uygulama COP'u yapmak için yola çıktıklarını söyledi. COP31'de düşük karbonlu sanayi yatırımlarının hızlandırılması, temiz teknolojilerin yaygınlaştırılması, Sıfır Atık'ın yaygınlaştırılması, sürdürülebilir tedarik zincirlerinin geliştirilmesi ve yeşil finansmana erişimin en önemli tartışma konuları arasında yer aldığını belirten Bolat, COP31'in küresel ticaretin yeşil kurallarının adil bir şekilde yazılması için tarihi bir fırsat olacağını ifade etti.
İki ülke hükümetlerinin, Cumhurbaşkanı Erdoğan ve Çin Devlet Başkanı Şi Cinping liderliğinde aralarındaki stratejik işbirliğini en üst düzeye çıkarmaya kararlı olduğuna dikkati çeken Bolat, "Ticaret Bakanlığı olarak her konuda, geliştirmek istediğiniz her projede kapımız sizlere sonuna kadar açıktır." ifadesini kullandı.
Forumun açılışında konuşan Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, Türkiye ile Çin arasındaki ticaret hacminin 2025 yılında yaklaşık 53 milyar dolara ulaştığını ve Türkiye'nin en büyük dış ticaret ortağının Çin olduğunu belirterek, ihracatın oldukça dengesiz bir yapı arz ettiğini söyledi. İthalatın 49.6 milyar, ihracatın ise sadece 3.3 milyar dolar olduğunu aktaran Yılmaz, 2026 yılında ihracatta yüzde 49'a yakın bir artış olmasına rağmen ihracatın halen mutlak değer olarak oldukça sınırlı düzeyde bulunduğunu kaydetti. Bu tablo karşısında bir anlaşmazlık söz konusu olmadığını, ortak bir çaba gerektiren yapısal bir mesele olduğunu dile getiren Yılmaz, amaçlarının Türkiye'nin Çin'le olan ticaretini daha da artırmak, geliştirmek ve daha dengeli bir yapıya kavuşturmak olduğunu ifade etti. Tarihi İpek Yolu'nun asırlar boyunca güçlendirdiği bağların bugün Türkiye ve Çin arasında üretimi, yatırımı ve ortak refahı büyütecek güçlü bir ekonomik ortaklığa dönüşebileceğini söyleyen Yılmaz, forumdan beklentilerinin görüşmelerin somut yatırım kararlarına, yeni iş ortaklıklarına ve uzun vadeli projelere dönüşmesi olduğunu belirtti.
Foruma Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, Ticaret Bakanı Ömer Bolat, Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, Çin Halk Cumhuriyeti Devlet Başkan Yardımcısı Han Zheng, Çin Enerji Tasarrufu ve Çevre Koruma Grubu Başkanı (CECEP) Liao Jiasheng, Çin Uluslararası Ticareti Geliştirme Konseyi (CCPIT) Başkanı Ren Hongbin ve DEİK Başkanı Nail Olpak ile iki ülkenin iş insanları katıldı. Çeşitli oturumların ardından bugün sona erecek forum, DEİK ile CCPIT iş birliğiyle Beşiktaş'taki bir otelde gerçekleştirildi.
Ticaret Bakanı Ömer Bolat, geçen kasım ayında Türk firmalarının Tunus'ta 700 milyon doları aşan yatırımı bulunduğunu belirterek iki ülke ilişkilerinin karşılıklı fayda anlayışıyla geliştirilmesine önem verdiklerini bildirmişti. Bolat, yine geçen kasım ayında Pakistan Ticaret Bakanı Jam Kamal Khan ile bir araya gelerek iki ülke arasındaki ticari ve ekonomik ilişkileri masaya yatırmış, ticaret ve yatırım ilişkilerini daha ileri bir seviyeye taşıyacak somut adımlar ele alınmıştı.
